12 EILERT MO. [No. 1 



må ein sumtid segje er vektlause ord som ikkje høyrer med til 

 noko tonelagsvald. I rindalsk |«: på o (= austlandsk se på a) 

 hev fyrste ordet einstavingstonelag (er aleine um tonelagel), og 

 dei tvo andre orda er vektlause og står utanfor tonelagsvaldet, 

 — på same måten som f. eks. eit vektlaust tillaleord (gut i 

 „kom hit, gul!" er korkje proklitisk eller enklitisk), eller som 

 det vektlause at(t) i rindalsk no: at, då: at', adverbet att er her 

 vektlaust i same forstand som bindeordet at (f. eks. i n ho så: 



at "). 



Det å tala um proklitiske og enklitiske ord høyrer igrunnen 

 meir heime i grammatikken enn i fonetikken. Tek vi f. eks. ein 

 setning som rindalsk „gut'm va me na: mo sin(a): u , vil ein 

 grammatiker segje at ordet na (dativ: = henne) er proklitisk; 

 like eins o (< ho) i setningen „no fyæmm o: mor:". Men na i 

 fyrste setningen, og o i den andre, er i talen for det vissaste 

 enklitiske på same viset som mi i uttrykket mor'-mi, d. v. s. at 

 dei står som siste ordet i eit tonelagsvald, det fyrste i tonelags- 

 valdet rcCména, det andre i tonelagsvaldet l§æmm'o. 



(Eksp. serie III). 



Ymse slag av tonelag. 



I fonetikkane plar det stå at det i norsk er tvo slag tonelag 

 einstavingstonelag og fleirstavingstonelag, eller enkelt og dobbelt 

 (eller samansett) tonelag. Enkelt-tonelaget („einstavingstone 

 laget") blir bruka i einstavingsord og desutan i mange fleir 

 stavingsord. Surne av dei tvostavingsorda som hev enkelt tone 

 lag, vart i gamalnorsk rekna for einstavingsord (f. eks. lenger 

 gn. lengr). Det dobbelte eller samansette tonelag blir bruka 

 fleirstavingsord, og i surne målføre (austlandske) i nokre få ein 

 stavingsord: i sa og la (< sagde, lagde) og i visse høve i svar 

 orda ja, jau (jo) og nei (og tildels i personnavnet Lars?) 



Dette kunde synast å vera nokso greitt og lettvint. Men 

 tek ein til å sjå litt nærmare på det, vil ein finne at det ikkje 

 er so greitt og beint fram, vissone dersom ein serleg tenkjer på 

 målføra nordanfjells. Sers uheldig er det at det ikkje bli gjort 

 forskjel på det eigenlege einstavingstonelag og det enkelte tone- 

 laget som vi brukar i einstavingsord. 



Mest praktisk vilde det vore um ein heldt det eigenlege 

 einstavingstonelag for noko for seg sjølv og ikkje blanda det 

 såman med det „enkelte" tonelag som blir bruka i fleirstavings- 



