O BYDLE GÓR ŚWIĘTOKRZYZKICH. (21) 
uchodzi za „rasę* tubylezą czystej krwi, przystosowana do miejsco- 
wych warunków, i że oddawna odznaczać się miało wybitnemi 
własnościami użytkowemi, dla których przez hodowców wysoko 
było eenione. Aby sprawdzić opisy bydła świętokrzyzkiego, przez 
żności rasowej, 
zootechniczne, których wyniki w streszczeniu w pracy niniejszej 
odaję. 
Góry Świętokrzyzkie, tak nazwane od „Świętego Krzyża“, 
najwyższego wzniesienia w ie aśmie, stanowią najwyższą część 
bydłem świętokrzyzkiem, uwzględniłem te większą przestrzeń 
1 zwiedziłem wszystkie okolice, objęte popularnem mianem „ziemi 
Góra „Święty Krzyż“ leży w najwyższem paśmie ciagnacem 
sig od Kielc ku wschodowi i stanowi niejako główny centralny 
punkt ziemi Świętokrzyzkiej, którą przedziela na dwie części : 
północną i południową. Obok tej góry znajduja się jeszcze i inne 
znaczniejsze wzniesienia, a cała okolica gór Swietokrzyzkich ma 
teren nierówny, falisty; wyższe i niższe wzgórza o spadkach badź 
łagodnych, bądź też stromych przerzyna mnóstwo dolinek i pa- 
rowów. Wielka ilość lasów, jakimi wszystkie znaczniejsze wzgó- 
rza a nieraz i niżej położone miejscowości sa pokryte, nadają gó- 
rom Swietokrzyzkim charakter okolic lesistych. Lasy te dziś są 
przeważnie własnościa rzadowa; w posiadaniu prywatnej większej 
i średniej własności ziemskiej lasów niewiele już pozostało. po- 
wodu dosyć wysokiego położenia nad poziomem morza (niektóre 
wzgórza mają blizko 2000 stóp wysokości), klimat jest zbliżony 
do górskiego tak nizką temperaturą, jak i znaczniejszą i ością opa- 
dów atmosferycznych. Gatunek gleby na obszarze gór Swietokrzyz- 
kich przedstawia pewna rozmaitość W samem paśmie, pokrytem 
lasami, warstwa urodzajna jest płytka, o skalistem podłożu, które 
Jednak nie występuje nigdzie w znaczniejszej mierze na powierz- 
