Tartarifcben Cbam , 



Ouders desKonings, de Hopmannen 

 . en krijgs-knechten. By dezen worden 

 alle d'onkolten verfchooten, die aan 

 't ondervragen der Geleerden, en aan 

 't maken van de gemecne werken , als 

 Bruggen, Straten, Hoven der Man- 

 darijns , en meer andere dingen gedaan 

 worden. In 't kort, dit Amptgenoot- 

 fchap draagt zorge over al 't geene dat 

 uitgegeven of van 's Konings goederen 

 ontfangen wort ; en ontfangt de ko- 

 ninglijke Tollen van de Rechters, 

 Lantvoogden en Tault , ieder in zijn 

 gebiedt , in louter zilver. 

 naad -van De vierde Raadt wort Gan cha fit 

 üjfftrajbar0 g enoe mt , en is eveneens als een Raadt 

 "' vanlijfftrafbarezaken. In dezen Raad 

 zijn Byzitters , Amptgenoten en Taalt. 

 Aan deze Tault ftaat het hanthaven van 

 recht , het ftraffen der quaatdoenders , 

 als ook acht te nemen op'tkrijgs-volk, 

 en over de Zee-zaken , indien het land- 

 fchap aan Zee is gelegen. 



De vyfde Raad draagt zorg over de 

 geleertheit en letteren. 



Noch zijn 'er in alle (leden twee 

 Mandarijns der wetenfehappen , die 

 Hioquon genoemt worden, en mede 

 onder den vijfden Raad hooren. Hun- 

 ner gezag ftrekt zich niet verder uit 

 dan over de Bakalaurezen van de zelf- 

 de ftadt en haar geweft. Deze kunnen 

 niemant den trap van geleertheit ge- 

 ven of benemen, maar hen wel ftraf- 

 fen. 

 Geheel sin» Eerikdeze Sineefche beftiering en- 



pilt" eenige byzondere zeltzaamheden , die 

 • voor het meerdeel cigentlijk der re- 

 geering aangaan, en daar in de Sinezen 

 zeer verre van d'Europifche volken 

 verfchillen, hier te laten volgen. Voor- 

 eerft is aanmerkens waerdig, dat het 

 ganfcheRijk, gelijk te vooren gezegt 

 is, door Filofofen befliert wort, en 

 de zelve een zuivre en vermengde hcer- 

 fchappye bezitten.Deze Filofofen wor- 

 den van alle de krijgs - knechten en 

 Overftenmet een zeer groote ootmoet 

 en zonderlinge plechtigheden geviert 

 en geeert, en dikwils gebeurt 'et, datze 

 van hen geflagen worden, als kinderen 

 van hunne Leer-meefters. Door de 

 Filofofen worden ook alle krijgs-za- 

 ken , daar over zy als opzienders gc- 



of K^i^er 1>an Sm. 9 



ftclt zijn, beftiert; en hunne beraatQa* 

 gingen en gevoelens hebben meer ge- 

 zags by den Keizer , dan die van alle 

 d' andere krijgs- Ovcrftcn-, die zelden, 

 uitgenomen eenige weinigen , tot de 

 beraadslagingen over de krijgs-zaken 

 geroepen worden. Dit is d' oorzaak 

 dat niemant vandegecnen, die hoog- 

 moedigh van aart zijn , zich tot de 

 krijgs-zaken wil begeven, en liever na 

 degeringfte wacrdigheden des Filofofi- 

 fehen Raat ftaan , dan na 't bedienen 

 van 't hoogfteampt inde krijgs-zaken; 

 want zy zien heel wel dat de Filofofen 

 veeihooger by den volke geacht en ge- 

 eert worden , en ook grootcr winft 

 doen, dan de krijgs-Overften. Maar 

 't geen den Uithecmfchen noch won- 

 derlijker wil te vooren komen, is dit, 

 dat deze Filofofen in grootmocdighcit, 

 in trouheit tegen dcnKoningen 'tRijk, 

 en in't verfmaden van alle gevaren, ten 

 dienfte des Vaderlants , de gecnen , 

 die zich eigentlijk met den krijgs-han- 

 dcl bemoeien, verre overtreffen. Dit 

 komt hier miflehien by toe , dewijl 

 door de ocffeningen der letteren een 

 ieder in zijnen bocfem ontfteken en 

 verhoogt wort; of omdat,fcdcrt d'eer- 

 fte gt ontflag van dit Rijk gekit wiert , 

 de letteren en geleertheden , by een 

 volk dat geenzins begcerigh is om de 

 palen des Rijks uit te breiden , altijt 

 hoogcr geacht zijn , dan de krijgs- 

 Ampten. 



Ten tweeden heeft men zich ook ten » •**• 

 hoogftentc verwonderen over de goc-^ y - WJÏ de 

 de over-een-ftemming en eendracht , meerdregro* 

 die men tuOchen de hooge en laege"""- 

 Majeftraats-perzonen, als ook tuflehen 

 de Landvoogden en Rijks-raadcn, en 

 tuflehen deze en den Keizer zelf, be- 

 fpeurt , 't welk zy niet alleen met ftips 

 te gehoorzamen, maar ook met het 

 bewijzen van uitterlykc plechtigheden, 

 gewoon zijn te doen. Want de ge- • 

 woonlijke bezoekingen , die zy ge- 

 meenlijk naar'slandts gebruik doen, 

 als ook 't vereeren van gefchenken, 

 worden noit van hen verzuimt. De 

 laege Majeftraats-perzoonen fpreeken 

 met hunne hooger , 't zy voor den 

 Richterftoel of elders anders, niet als 

 by na op de knien, en dat met zon- 

 derlinge beleeftheit en eerbiedigheit. 

 k De 



