28 



Gezandtschap mh den Grooten 



DERDE HOOFTSTUK. 



Van verfclxidene Sineefcbe Hanv&erhgn, Tooneeljpeelders, 

 (/oogbelaars en bedelaars , &*c. 



kpnfl der Si- 

 nezen, 



IN de Bouw-kunft , zo wel ten op- 

 zicht van de koftelijkheit als d'on- 

 vergankelijkheit,mogen de Sinezen 

 geenzins tegen d'Europers op ; dewijl 

 de Sinezen de huizen, die zy ftichten, 

 by de kortheit des menfehen leven 

 fchatten : want zy bouwen, zeggenze, 

 voor zich zelven, en niet voor andere; 

 maar d'Europers ftaan, uit een ingebore 

 begeerte, na de langduurigheit of eeu- 

 wigheit. Dit is d'oorzaak waarom de 

 Sinezen niet kunnen begrijpen , noch 

 zich inbeelden de koftelijkheit en 

 pracht, zo van de gebouwen van Ko- 

 ningen en Vorften, als van byzondere 

 luiden in Europe. En als zy zomtijts 

 hooren , dat onze gebouwen dikwils 

 vele eeuwen verduuren , en cenige 

 duizent , andere twee duizent jaren 

 blijven ftaan, zo ftaanze tot ftommens 

 toe daar over verwondert; indien nu 

 iemant na d'oorzaak van deze langdu- 

 righeit en onvergankelijkheit der ge- 

 bouwen mochte vragen, zo wetedat 

 die alleen maar beftaat in de diepe en 

 vaftc fondamenten, welker diepte het 

 tngeflakt overige opftal onderfteuncn kan. De 

 g!k!Xfn. he Sinezen, in tegendeel, gravengerie fon- 

 damenten in d'aarde , maar leggen al- 

 leen, op d'ingeftampte vlakke aarde , 

 eenige groote fteenen neder, of indien 

 zy graven, zoo gravenze nauliks eer 

 nige voeten diep , fchoon dat daar 

 zware gevaarten en zeer hooge Torens 

 op ftaan zullen , en alzo kunnen de 

 zelve zelden den tijt van een eeuw ver- 

 duuren ; ja zelfs de ftads Muuren niet , 

 of zy moeten dikwils vermaakt wor- 

 den. Hier by komt noch dat de huizen 

 voor het meerdeel van hout zijn,of op 

 houte Pylaren komen te ruften ; waar 

 in evenwel geen klcen gerijfis , en dat 

 hier uit , dewijl de wanden of muu- 

 ren , zonder het overige opftal aan te 

 raken, vernieuwt kunnen worden; 



want de daken, die met fteene tichelen 

 gedekt zijn , gelijk hier te lande, ruften 

 niet op de muuren , maar op de houte 

 zuilen. En fchoon de Sinefche huizen in 

 pracht en koftelijkheit zo zeer niet uit- 

 munten, zo zijnze van binnen evenwel 

 gemakkelijk , en worden zeer zuiver 

 bewoont. Gemeenlijk zijn ook , als 

 gezegtis, allede huizen, dievceltijts 

 maar twee zolders hoog zijn,van hout, 

 ook zelfde koninklijke Palaizen, doch 

 evenwel zoodanigh , «dat de wanden 

 voor het meerdeel van gebakken fteen 

 zijn opgehaalt, die ook d'eetzalenen 

 andere vertrekken vanelkandre afzon- 

 deren. Doorgaans zijn ook de huizen 

 met diepe voorhoven verzien , waar 

 van d'uitterfte van de vrouwen , die 

 hier zeer nauw bewaart worden , be- 

 woont wort. 



Hunne Pagoden of Kerken, zijn met 

 zeer groote pracht en cieraat gebout , 

 en ftaan veeitijts op eenzame plaatzen 

 langs de gemeène wegen , alwaar de 

 reizende man goede herberg vind. De 

 zelve zijn ook vol afgodifche Beelden 

 en zwarte lampen, die geduurigh bran- 

 den , ter gedenkenis van den eenen of 

 den ander , dié wel geleeft heeften ge- 

 lukkigh is overleden. 



Met het vroeg uitvinden der Druk- vr^tf, 

 kunft, hebben de Sineczen geenklcëne 

 voortgangen in 't vorderen hunner we- 

 tenfehappen gedaan. Want hoewel 

 d'Europers den Sinezen in ditftuk niet 

 gaerne willen toegeven , zoo ftrijden 

 nochtans by na alle de Schrijvers der 

 Indiaanfche Dingen , als Jovius , 

 MafFeus , Mendoza , Trigautius en 

 meer andere, voor de Sineezen. Het ge- •»#»»«» * 

 hmii der Vruhiunft, (zeidt Niclaas^/^ 

 Trigautius in zijn eerfte boek aan •»«ƒ?. 

 't vierde hooft-ftuk ) is by de Sinezen 

 Veel eerder gevonden dan by d'Europers. 

 Want het gaat ^e^r dat die %edert vijf 



etu~ 



