1 64 G e 2 a n d t s c h a p aan den Grooten 



overvloed 5 die in 't Landfchap Hu~ 

 quang , ontrent de Hooftftad Hangcheu 



zeer groot vallen j maar ook vindt 

 men aldaar andere kleene en zeer 

 fchoone , die d' Inwoonders om ver- 

 maakshalve in huis houden , enzom- 

 tijts niet groter zijn als zeker vogeltje, 

 Loman geheten. 



In 't Landfchap Quantung , by Hoe i- 

 cheu , vind men aan de Zee zulke 

 groote Schilpadden , datze van verre 

 wel heele ftcen-rotzen fchijnen te zijn. 

 Zommige fchrijven , dat er gevonden 

 zijn, die heele boomtjes en kruiden 

 op de Schilden gegroeit waren. De 

 Land - zoo wel als de Zee-Schilpad- 

 den, teelen op de wijze van d'Adder- 

 flangen , en het Mannetje klimt op 

 het Wijfje. De Wijfjes, om datze geen 

 vermaak in 't verzamelen gevoelen, 

 laten de Mannetjes tragelijk opkomen, 

 en niet eer voor datze geterght zijn. 

 Zy leggen Eyeren als die van de Hoen- 

 ders , maar kleinder en langhwerpiger, 

 die ook wit en doyer hebben; vanhaar 

 aard fchri jft men dit. Datze 's winters 

 onder d'aard zonder eeten leven. Dat- 

 ze, wanneer zy uitkomen, traag voort- 

 gaan , 't zy of om datze met haar laft 

 bezwaart , of uit de natuur traagh zijn. 

 Datze altijd met de Velthoenders twi- 

 ften. Datze voor den Arent fchrik- 

 ken, die haar opneemt en teberften 

 laat vallen. Datze een klein geluid, 

 wat hooger als de Slangen geven. En 

 ten leften , dat zy haar, aliTe met Ad- 

 ders en Slangen zullen vechten, met 

 Sarurei en Quendel veritetken. Of zy 

 onder de vhTchcn of vleezige dieren 

 moeten gerekent worden , zulx word 

 onderzocht. Eenige (tellen haar onder 

 de VhTchen, gelijk zeker Schrijver fy- 

 Jlor ; waarom zy ook in de Vallen voor 

 vifch gegeten worden. Andere niet : 

 want zy hebben beenders, en halen 

 aefem , om van d'Eycren niet te fpre- 

 ken. 



De Land-fchilpadden hebben zeer 

 harde Schilden , ja zoo hart , als yvoor 

 of elpen-been , die zich ook niet laten 

 buigen , gelijk de fchilden van de Zee- 

 of Water-fchilpadden. De Schilden 

 der Land-fchilpadden zijn gemeenlijk 

 heuveligh of knobbeligh boven op, 

 en zommige zeer aartigh met geele en 



bruine kleuren getekent , als ofze met 

 een penceel gefchildert waren , met 

 kruizen > ftarren of ronden , die op 

 en over en rontom de knobbelen heen 

 loopen. Zy fteeken het hooft en de 

 voeten uit een groot gat: achter heeft 

 de ftaert, en ieder voet een byzonder 

 gaatje. Zy kunnen alle de voeten, 

 hooft en ftaert , binnen trekken, als 

 dan fchijnenze onbeweeglijk. Zy ver- 

 fchillen zeer veel in grootte, endaar 

 zijn 'er die niet grooter zijn als een 

 vuift,en noit grooter worden. 



In yirgtni* vind men landt - Schil- 

 padden van drie en vier voeten langh, 

 en zommige met twee hoofden , die 

 zeer boos en tot bijten genegen zijn. 



Op 't Eilandt Mauritius heeftmen 

 Schilpadden, die zoo groot zijn, dat 

 op een eenige vier perzonen ftaan kun- 

 nen , die dan noch met hen kan voort- 

 kruipen. De fchilden zijn zoo groot 

 datze met hun thienen in een fchildt 

 kunnen zitten. Deze Schilpadden we- 

 ten de Krabben , als -zy-dp 't landt ko- 

 men, te verraffen, en tot haar fpijze te 

 gebruiken. 



De Zce-Schilpadden zijn gemeen- 

 lijk veel grooter als de land- Schilpad- 

 den. Jan de Lery fchrijfr, dat 'er een 

 onder hun vloot gevangen wiert, waar 

 aan tachtig Perzonen een maaltijt de- 

 den , en zich zat aten ; en het bovenfte 

 fchilt was meer als twee en een half 

 voet breet. 



De Schilden van de Zee-fchilpadden 

 zijn effen , en vlakker als die van de 

 Landt- fchilpadden , en zeer aardigh 

 gewolkt. In heet water laten zy haar 

 buigen en rechten , dat men die van 

 Land-fchilpadden , om haar hardig- 

 heit , niet doen kan ; hier van maakt 

 men Kammen , Doozen en Kasjes. 

 In plaats van voeten hebben zy vinnen, 

 daarze mede zwemmen als de Vif- 

 fchen 5 doch zy leggen mceft op haar 

 rugge, en dry ven al flapende boven 

 op Zee, al waarze dan by goet en klaar 

 weder met haken , die men tufïchen 

 het fchilt en 't vleefch flaat , gevangen 

 worden ; hun vleefch is zeer zoet, en 

 fmaakt als kalfs-vleefch , is met vet 

 door-mengt, en wat geelachtigh , by 

 na eveneens als kalfs-vleefch. 



Men vind eenige Zee-fchilpadden, 



die 



