RARITEIT-KAMER. I Boek. 47 



Hier mede komt meed overeen het geene my verhaalt is door Radja Salom'on; Ko- £<?» ander 

 hing van Adimantum* behalven dat hy zegt, dat het alleen op Solor valt, gelyk ook 2/^ 

 de Sóloreezen zelfs bekennen , dat 'er maar eenige geftagten onder henlieden zyn, die 

 het weeten te bereiden. Het zyn lappen als vleefch, aan de klippen wallende , on- 

 der rondachtig, boven met lange tepels of vingers , rood van koleur, gelyk de voor- 

 fchreve gemeene , in Amboina waflènde , wit of lyfverwig zyri. Men heeft 'er twee foor- ^ 

 ten van. De.eerfte en befte is als men de geheele lappen afrukt, daar zomtyds èe vóórgaande 

 klippige wortel noch aanhangt, opkookt, in lange ftukken of riemen fnyd, een duim w ^* w >* 

 breed als teenen van lym : van buiten zwart, van binnen uit den Zeegroenen, en 

 Zwarten gemengt als donkere lym, taai, zeer bitter en brak van fmaak. De andere 

 foort is in Bamboezen als klonteren van droog bloed, ziltigcr dan het voorgaande, min 

 bitter en flegter. Dit word gemaakt als ze het kleen en groot door malkander ftam- 

 pen of kooken, en in Bamboezen gieten als boven. 



Uit het bovenftaande verhaal beiluit ik dat deze Solor e e ze vleefchlapperi , anders niet 

 zyn dan een foort van de hier vooren befchreeven Tethyisvzn de Amboinfche meelt daar 

 in verfchillende , dat ze rood zyn , van binnen bloedig en bitter van fmaak. 



De bitterheit trekt zoo klaar naar Slangenhout, dat men zeggen zoude eenig fchrap- 

 zel of fap van Slangenhout onder dit bloed gemengt te zyn, doch ooggetuigen hebben 

 my verzeekert, dat de bitterheit aan dit vleefch natiiurlyk is. 



Haar fi&m in 't Latyn is Sangups Belille, in'tMaleits <Dara BelMi, te weeten, het«£jj*- 

 opgekookte bloed 't welk men in Bamboesjes verkoopt, omtrent een hand lang en eenwaarom. 

 a.unn dik, maar het gedroogde vleefch hiet Dagm Bdilli , 't welk men verkoopt in 

 korte riemtjes gemeden, een vinger lang en dik. 



Men vind het nieuwers dan op de voorfchreve plaatzen , en word meeft door dë Tor- ^Jf' 

 'tügeêzen op Li f au en LarMoeque woonende, aan andere Natiën verkogt. De Solo- 

 reezen worden ook belchuldigt, dat ze het T>ara Belille zeer vervallenen, 't welk eeh- EnhoStbe^ 

 ter meeft diar m beftaat , dat ze het in 't kooken niet genoegzaam fchuimen , met vuilig- re$dw»J. 

 heit en al in de Bamboezen gieten, wanneer het noch niet dik genoeg gekookt is, waar 

 door het komt dat de Bamboesjes dikwils half Ice^, zyn, het bloed in 't knauwen zan- 

 dis, zeer brak, met weinig; bitterheit, Dit Medicament is door de Portugeezen in Is eenGe- 



i5,ii-i jj i i A heelmiddel. 



groote achting gebragt , en het opregtp word redelyk dier verkogt, van t drooge bloed, 

 "twelkindè Bamboesjes fteekt, fnyd men een fchyfje af de dikte van een mes, en Voor koort „ 

 de grootte van een dubbeltje tot eene dofis. Dit wryft men in flappen Aracq, of by*** 

 koortzen in flegt water, en drinkt het aldus in. In 'teerft fmaakt het zeerziltig* doch 

 niet onaangenaam , fchier als het Sineefche Bolatsjang , waar uit men doopen maakt , 

 daar na word men een klaare bitterheit gewaar , die naar 't Slangenhout trekt. Zyne 

 voornaamfle kragten zyn in heete koortzen, die het door een geweldig zweeten ver- 

 dryft, maar men moet zig 3 of 4 Uuren naar 't inneemen voor drinken wagten, want 

 daar door word het zweeten belet, al zoude men grooten dorft lyden, die ook gemeen- 

 lyk volgt op 't inneemen van dit Medicament. • Voorts word het gepreezen tegens V^ u ~ deflemu! 

 ris, offteeken inde zyde, krimping des buiks , Boord en Mordexi , die van overloo- 

 pende galle haaren oorfprong hebben : als ook tegens ingenomen venyn , komende 

 zyn reuk en fmaak niet qualyk met Theriac overeen. Men roemt het ook tegens perf- 

 fing, doch daar heb ik geen ondervinding van, gelyk wel van de voorgaande; fraat 

 ook noch te letren, dat men na 't inneemen in'tnaafte eetmaal geen Limoenen of eenige 

 zuurte nuttigen mag, want dit zonde doodelyk zyn. Als het de Portugeezen tegens 

 venyn gebruiken-, zoo doen ze de Wortel Lutfa Radja daar by: doe het de eerftemaalÈ** Katje 



J ^ 1' 1 ' f Vüor I2 5" 



in Jappan gebragt wierd, was het in zulken aanzien, dat men voor een katti, or 1 en 1 Ryksdadl _ 

 quartpond van dit bloed, 100 Tail Silvers, of ï-ïjf Ryksdaalders kreeg, maar daar^^- 

 na als de gierigheit te veel inbrak, wierd de rmrkt bedorven, en het Medicament 



veracht. 



XLI. HOOFT- 



