»* D' AMBOINSCHE 



tuX. kronkeIt als ft " k ken^n een kronkeldarm (colum s } aan het eene eind open ', en met 



het ander 'aan de klippen vaft gegroeit. 

 5$UL De 01 yP han tstandjes worden ook bevonden fchuins in 't zand te {teeken , met de 

 Un d deF' ^ tS 0n ^ e^, en c * aar aan een adert J e als een blaadje, met den breeden mond even bui- 

 Xvorden. ten ' z zand ' wiens fcherpe kanten de voeten mede bezeeren; maar die met de fpits bo- 

 ven leggen , zyn door 't aanflaan der zee omgekeert , en meeft leeg. Men vind ze 

 veel aan den mond van de rivier Waynitoe , en op den Galghoek : In 't vleefch word 

 t geen fcherp beentje gevonden , en zomtyds gelyken 'er twee in malkander geftooken te 



" zyn- 



Hier volgen nu de Zooien, by wjZeepypen, Zeeflangetjes , en die wy naar hun gedaan- 

 te hier na zullen noemen. 'De Schryver noemt deze de tweede foort van d' Eenfchaalige , 

 alhoewel dit een by foort der Hoorns , en die van 't voorgaande Hoofd/luk , een by foort 

 der Schulpen is. Van deze is de eer ft e foort , verbeeldt op de plaat XLL by letter D, 

 '/ welk het onderfte deel van een Zandpyp, by ons een Offedarm genaamt is •> enhetbo- 

 venfte deel by letter JL. T>ez de foort, isby de letter sY, en G, aangewezen. T)e^ foort 9 

 by letter H. T>e ^ foort, by I, enby onsookeenO\^\\\nx.st2\\dgeheeten. De^ foort * 

 by letter K, en van deze noch een andere by letter L, verbeeldt. Tot hier toe de Schryver: 

 Waar by wy noch voegen eenige fiukken , die heel ongemeen zyn. c Die met N.i. aangewe- 

 zen, is een Hoornflangetje , zyn fchoonheit beftaat in zyn gekronkelt ft aartje , 't geen 

 heelfcharp moet zyn. N. 2. is een diergelyke, doch korter in een gedrongen. N.3. is een 

 uitgeflrekte Hoornflang. En N. 4. een gekrolde op een Hoornflak gewajfen. N. f, en 6. 

 zyn beide a%dere foorten van Olyphantstanden. En N. 7. is de zoo genaamde Venus- 

 fchagtj een heel zeldzaam ftuk, 't geen maar by weinige Liefhebbers word gevonden. 



XAVm. HOOFTDEEL 



Chama afpera : Bia Garu. 



De Cha- ft ■ ^ Ot hier toe zyn verhandelt de Eenfchaalige Hoorntjes } Zoo gedraaide , als on- 

 fiÊrevêx, gedraaide ; volgen nu de Tweefchaalige , ( Bivalvia 3 ) dewelke wy eigentlyk 



• B i° 't Latyn Concha, in 't Duitfch Schulpen noemen , in 't Maleitfch behou- 



den ze noch al den algemeenen naam Bia 3 in 'thoogMaleitfchiTr^, ia 

 't Amboinfch Kima en Ima. De Tweefchaalige verdeden wy in zes gedachten , deRi- 

 E» i» vierfoorten t' elkens onder haars gelyke Zeefoorten begrypendej en zyn deze : i.Cha- 

 Joorte" ma a fper& > * Chama Lavis , 3 *P effen , 4 Tellin£ , f Mufculi , 6 Oftrea. Chama noe- 

 verdeelt. m en w y a j] e zoodaanige Schulpen , die op den grond bloot leggende , meeft gaapen , 

 en daarom niet qualyk Gaapers genoemt worden : Deze zyn al van Tlinius 'm 2 gedach- 

 ten verdeelt, te weeten, in Chametrachea , en CameUa* waar van wy ieder een by- 

 zonder Hooftdeel geeven. 

 De Cha- Chametrachea , of Chama afpera , is die een ruige fchaal heeft, 't zy door uitftee- 

 ™ a pe " kende ribben , 't zy door fchubben en nagelen 5 en zyn deze : 



De ifl' • I. Chama fquammata , Nagel fchulpen , qualyk van zommigen Klipkouüen. Ma^ 

 beltltVp' l^itfch Bia garu , dat is Krouwers , om dat men daarmede iemant euvel krouwen zoude» 

 de plaat G f om dat ze iemant de handen krouwen , als men ze handelt. Amboinfch Maêka , Ter- 

 ietter A. nat. Kima : ■ andere neemen Kima voor recht Maleitfch , Boètonfch , Morabo , Ban- 



dafch , Maniwoc , MaccaiT. Alibo. 

 Va n deze Deze worden de grootfte onder alle Schaalvifïchen j want men vind 'er zoo groot, 

 meeK? e ' ^ at ' er ^ °^ % menfclien aan een genoeg te draagen hebben -, doch dewyl deze zich al- 

 ^oTtr ■ t y < ^ * n ^ e diepte ophouden j en dat men daarentegen omtrent de flranden een kleinder 

 wei flach vind, die niet boven een hand lang worden, zoo zullen wy ze verdeden inC^- 



m(S decumamey oïTelagidi ewLitt orale s. De Littoralis eerft befchry vende , zoo is de- 

 zelve 



