RARITEIT-KAMER. n Boek. 133 



licht of fchyfl van zich zoude geeven , 't welk men ook van verre bekennen kan : Een "» Bia 

 ander ooggetuyge van Hitoe heeft my verhaalt, omtrent d' Eilanden van Kei in zee Sr 5 '" 

 gezien re hebben eenen ongemeen grooten Bia Garu wyd gapende , en daar in iets 

 helders als een koftelyke fteen, 't welk zy Lieden voor defïèlfs Meftïca hielden, doch 

 xüennnt derfde beftaan daar na te duiken , dewyl het op een plaats was , daar een 

 grootc Aroom ging. 



Van Bia Garu is te verftaan, het geene men in zommige Autheuren aangetekent BiaGaju 

 vind j dat 'er in 't jaar 1 64 f. op t' Princen Eiland , gelegen in de mond van den ftraat *?* Sc ^ 

 Sunda , gevonden is een Oefter (Schulpen) van 7 ellen in den omloop , of 2 en ~ eHn een ong*~ 

 den diameter : Defgelyks, dat men op Java Oefters vind, die 300 pond weegen. pmte. 



In 't jaar 168 1 in Februarius heeft de Gouverneur Robbertus Tadbrugge in den ftraat Eenan- 

 Lembe, aan de Noord-Oofthoek van Celebes gelegen , twee van deze Oefters aan boord ^lalZlnx 

 gekregen* waar van de eene acht voet en twee duimen 5 de andere 6 voeten en fdui- diergeiyk* 



£> o groote 



men in den omloop hadden : Zy wierden aldaar Kemas genaamt , overeenkomende , Schulpen. 

 als gezegt is, met het Griekfche Chemte , zynde dat flach, waar van het dorp en 't 

 gebergte Kemas zyn genoemt geworden , dewyl ze aldaar veel en groot vallen ,- hier van Waarvan 

 maaken de Noord-Celebifche Bergboeren armringen , weetende die harde fchulpen , ^ersarn^ 

 met een ftukje porfellein aan een ftok gebonden , aardig door te drillen , en dan ver- ringen 

 volgens met Bamboezen te polyzen, en glad en effen te maaken. Dezefchulp, met tak- Ongeióof- 

 kels overgehaalt, lag op den overloop des fchips., en gaapte als of ze dood was , weshalven l ^ n h d ^ h c l 

 een Matroos een koevoet daar in ftiet , om dezelve open te houden , maar de fchulp neep ve door 't 

 toe, en hield den koevoet zoo vaft, dat hy bochtig wierde. Zy zitten gemeenlyk p™^™ 

 aan de klippen vaft, zoo dat men ze met koevoeten moet los breeken : De Makkaflaaren e ^J^ eK 

 houden uit den fchulp vuur \ befte, 'tg^n vy Suhang noemen, waar door zy ver- Welk deel 

 Haan niet alleen den Tendo , maar ook den Spondylum of het hardachiigc (cUofa) vleefch , fj%££ 

 't welk als een wervel daarom legt. ♦ . &'&" 



kruiken. 



Hier gaat de Schryver over tot de Tweefchaalige , die wy Schulpen noemen > en altoos met 

 het onduitfeh woord Doubletten, Schulpen, die ieder weder haare by zondere bena- 

 ming hebben-, dewelke wy vervolgens op haar plaats na onze befte kennijfe zullen noe- 

 men , laatende de benaminge van den Schryver blyven> daar wy gebreekig zyn. T>e 

 eer jee foort ^ is verbeeldt op de f laat XLII. by letter A. en word by ons genaamt de 

 Nageldoublet , ook wel de Nagelfchulp: Van deze is een i de foort ', verbeeldt op de 

 zelfde plaat by letter B. waar van noch meerder foor ten zyn: Zy verfchillen ingedaan- 

 te en koleur i waar van de roode wel de ongemeenfte zyn. 'De 3* foort van den 

 Schryver^ is verbeeldt by letter C. doch by ons de perfpe&ive Doubletgenaamt } omdat 

 hy op zyn platte zyde eenïge ftreepen heeft loopen-i die verminderen*, en krom omgaan- 

 de een hert verbeelden , gelyk by deze aftekening is te zien, T)e ó/ e foort , by letter D. 

 Van de j de foort ontbreekt de afbeelding. T)och de 6 de foort , is aangeweezen by letter E. 

 't welk wy een Venus Hertje noemen-, van deze zyn ook verft heide foor ten , doch haar 

 waarde beftaat daar in^ als zy roode ftippels hebben. Jr.Oortmans en de Hr. Vincent 

 bezitten ieder een , die citroenverwig zyn > dewelke voor de alder waardig ft e worden ge- 

 houden. T)e j de foort ajgebeeldt by letterF* is-een heel ongemeeneDoub\ctfchu]p -, myftaat 

 voor maar eenen van deze gezien te hebben in' t Kabinet van wylen de Hr. Dr.'sGra- 

 vezande tot Delft. Het is een andere foort van een Venus Schulp met haair, dewelke wy- 

 hier na zullen vertoonen op de laatfte plaat van de Schulpen. 



r 3 XXIX. HOOFT- 



