RARITEIT-KAMER. H Boek. *4i 



XXXIX. HOOFTDEEL. 



Hoe men de Hoorntjes vergaderen en fchoon maken z^ai 



O 



Nze Landslieden en Vrienden in 't Vaderland zyn meeren deels in dat ge- fade» 

 voelen , dat men de Hoorntjes en Rariteiten zoo fchoon en zuiver op ftrand ^thryvet 

 vind , of zoodanig uit den zee haalt , gelyk men ze hunlieden toe- S ****"* 

 zend, en dat 't by gevolg geen andere moeite koft als maar het opraapen : v&'& 

 Het was bykans niet waardig dit mifverftand wydlopig te wederleggen 3 indien het niet e^Schit 

 nodi"- was 3 ons die in India woonen van dat quaad vermoeden te zuiveren , als of het $ m - 

 önbeleeftheid of onbillikheid was , als \vy de Vrienden zomtyds hun verzoek en zinlyk- 

 heid niet konnen voldoen : Weshalven ik aanwyzen moet, wat tyd en moeite zy ko- 

 tten , als men een ftel van Rariteiten by malkander wil krygen , my , doch zonder 

 roem , redelyke kennifle daar van toefchryvende , als dewelke in myne ledige uuren 

 vry wat werks daar van gemaakt heb. Ik verklaar dan , dat ik over een Kabinet van Waarvan 

 omtrent 3 de foorten , alleenlyk in Hoorntjes en Schulpen beftaande, dewelkein de ten by hem 

 Amboinfche geweften gevonden worden, by de 28 jaaren vergadert heb, en dat daar ^TfejS' 

 onder veele foorten waaren , waar van ik maar een ftuk gehad, heb , welke alle in 't den zyn 

 jaar 16$ 2. op het aanhouden van eenige Vrienden , aan dewelke ik verplicht was , ge- groot Har* 

 zonden zyn aan zyn Hoogheit Cofmus den III. groot Hartog van Tofcanen. tL!»?* 



Behalven den langen tyd, die daar toe vereiicht word, zal ik hier ook aanwyzen, Wat 

 wat moeite en verdriet men uitftaan moet om dezelve fchoon temaaken, eneenigaan- daar is om 

 zien te geeven : Ik wil gaarn bekennen, dat ik ze by andere Liefhebbers alzoo fchoon de ^ e y et * 

 gezien heb, maar veel weiniger foorten j en die den navu^cJpn moeite niet wil ont- en fchoon 

 zien , en zyn werk daar van maaken , daar toe beter gelegentheid hebbende dan ik ? u 

 zal ze buiten twyrTel alzoo fchoon , en veel , ook in veel korter tyd , by malkander kon- 

 nen krygen , dan ik gedaan heb. 



1. Voor eerft ftaat te weeten , dat alle Hoorntjes , die men hier en daar op den ftrand 

 vind, meeft dood, gebroken en gefcheurt zyn :" Dood noemen wy zoodaanige Hoorn- . Moeten 

 tjes, niet daar het Beeft uit verrot of geftorven is, maar die haaren natuurly ken glans diggevom 

 en koleur verlooren hebben -, want al 't geene men tot een Rariteit bewaaren wil , moet d ** wor ' 

 men varfch uit den zee haaien , daar het levende Dier noch in is. 



2. Men vind niet allerlei Hoorntjes op alle ftranden , maar een ieder heeft zynen by- En meefi 

 zonderen ftrand en Eiland, daar men ze moet laaten opzoeken, gelyk in dit Boek by alle f e Jp™~ ta 

 foorten aangetekent ftaat i doch daar zyn zommige, die geen byzonderen ftrand heb- ze "> 

 ben, maar die men by geval in den open zee vind, gelyk de Nautilus major en mi* 



nor. 



3. Het opzoeken van de Hoorntjes gefchied meeft by nacht, zoo wel by nieuwe, Bynaebf. 

 als by volle maan : Het moet laag water, of aan 't waflèn zyn , wanneer de Hoorntjes 



zich buiten 't zand begeeven ; By donkere nachten moet het met toortzen gefchieden , 

 op dat men van zich zien mag. 



4- Haar befte tyd zyn de twee eerfte regen-maanden , dewelke in Ambon zyn Majus En inden 

 en Junius tot in Julius , maar als het regenweêr te lang aanhoud, zoo verbergen r e J e ^ e ' 

 ze haar weder in 't zand, als mede in de heete maanden} doch by volle maan komen maan. 

 ze als dan voor den dach. 



f. Vlakke zandftranden hebben meeft Schulpen en kleine Turbines •> maar andere Waarde 

 Hoorntjes , inzonderheit de getakte , moet men tuflehen de klippen zoeken , doch daar f^Jje '* 

 het land geen fteilen wal maakt, want aan den fteilte kan men niet zoeken. Sl« S *" 



X 2 6 t J)it worde»., 



