»4 D' AMBOINSCHE 



deugend en onordentlyk werkftuk te vervaerdigen , inzonderheit de voornoemde int- 

 ikkende aderen , die doch tot de volmaaktheid of mooijigheid van 't werktuig niet 

 met al doen , daar t' werktuig zelv zoo onordentlyk , vol kuilen en bogten was : Daar- 

 enboven was 'er by hun en hunne voorouders geen geheugenis , dat by hun dergely- 

 P roe f ke wanfchiklyke werkftukken noch van koper noch van yfer gemaakt waaren ; om nu 

 Schryver te keuren van wat fubftantie dit Koperfchopje was, dewyl ik dikwylsgehoort hadde, 

 S* y ' ^ at hetmeefte metaal door den Donder afgeflagen , ongefmedigof brokkelig was, zoo 

 fynder be- heb ik van de bovenkant des fteels een fmal riempje laten afzaagen en 't zelve fmeeden > 

 ander me- ' c we\k ons ten tweedemaal met byvoeginge van eenig Borax gelukte , wordende een 

 taal. vierkantig ftaafje,, 4 dwars vingers lang en een fchaft dik : Ik liet ook een ander ftaaf- 

 je van gemeen rood koper en van dezelve grootte maken ; hier aan bevonden wy eerft 

 eenig onderfcheid in de koleur , zynde t' Donder-koper bleeker en geelder dan 't ge- 

 meene , aan gewigt verfchilden ze niet veel , behalven dat het Donder-koper omtrent 

 een ftuiver zwaarder woeg, maar 't meefte onderfcheid beftont in den klank, dewelke 

 in 't Donder-koper veel fynder en helderder was, dan aan 't gemeene, den klank van 

 't gout nader komende , weshalven wy oordeelden , dat 'er gout moeite onder fchui- 

 len, gelyk het ook met Spiritus Salis beftreken zoo zwart niet uitfloeg als 't gemeene. 

 Verhaal Een myner knechten geboortig tot Loebo oïToloeboy een Landfcfcap gelegen inde 

 'üonder- g roote Zuid-bocht van Celebes , verhaalde my , dat in 't zelve Land een rivier zy , 

 jleen,waar roodachtig water voerendej en afkomende van een gebergte, daar yfer en koper valt ; 

 gengl-~ ^ngs dezen rivier zeide hy met zyn Oom gereift te hebben , en komende aan een 

 ^wièrd P^ aatSj daar zy wiften , dat de Donder te voren geflagen had , vonden ze een fchuinfè 

 fcheur of groeve in d' aarde , daar ze naar groeven , en een Donderfchopje , ten naa- 

 ften bymet het voorgaande overeenkomende , zyn Oom liet het zelve fmelten, zon- 

 der daar iets by te doen , en maakte 'er ringen van , die hy aan den voorften vinger 

 droeg om gelukkig in den oorlog te zyn. 

 Een ander Een Amboinfch burger geboortig vanMakkojffar verhaalt , dat hy verfcheiden. Don- 

 ZZtdier- derkylen in zyn Land gezien heeft van een metaalachtige fubftantie > van 't bovenge- 

 gelyken noemde Schopje merkelyk verfchillende , te weeten , de fubftantie gelykt zomtyds 

 genfteï». naar klokfpys of zoodaanig metaal waar van men de geftukken giet, zommige van 

 yfer , zommige van yfer en koper gemengt : Zy hadden de gedaante niet van een Schopje , 

 maar van een wigge of kyl , evenwel boven in twee ooren gefpleeten : Alles was brok- 

 kelig , en liet zich niet gieten , ten waare men ruim de helft gout daar onder deede. 

 Endoor Hier tegen verhaalt zekeren Sinees Soon op Makkajfar woonachtig , dat hy meer 

 Zowvallen Zu ^ e Donderfchopjes gezien hadde van dezelve fubftantie en fatzoen als t' myne 5 on- 

 bevejiigt. der anderen hadde de Donder eens geflagen door een groote Waringe-boom, eertyds 

 voor het Konings-Jiuis op Bontuala ftaande, daar men vermoede, dat de voorige Ko- 

 ningen hunne fchatten begraven hadden : Radja Talacca liet op dien plaats zoeken > 

 na dat de boom omgekapt was, daar hy een deel van den fchat vond nevens een zoo- 

 daanig Schopje , 't welk hy aan de Nederlandfche P.rasfident toonde , om hem te overtui- 

 gen , dat zoodaanige dingen met den Donder afgeflagen wierden : Gemelde Radja 

 wilde het laaten fmelten om een beflag tot zyn kris daar van temaken, maar het wil- 

 Deszehs de niet vlieten tot een klomp, hoe men het ook maakte: Hy had 'er noch verfcheide 

 Vedaante™ andere gezien , zommige rood, zommige geel van verfcheide gedaanten , endatmeeft 

 kokur en a j} e Donderkylen op Makkajfar neervallende of metaalachtig of met metaal gemengt 

 waaren , gelyk hy Ook op Java een zulk Schopje gezien hadde omtrent de ftad T)e- 

 mack door den Donder afgeflagen : Gemelde Radja Talacca , zynde een ftout krygs- 

 man , wiens dapperheid in den Javaanfchen oorlog genoegzaam gebieeken is , draagt 

 (zoo men my berigt) geduurig aan zyn lyf een zulk Donder-fchopje , wanneer hy in 

 den Oorlog is, en men weet niet, dat hy ooit gequetft is, hoewel hy in'tgezigtvan 

 onze Duitfche Officiers veele ftoute aanvallen op den Vyand gedaan heeft , op hun aan- 

 vallende half gekleedt , en flegts gewapent met een fchildeken , zabel en toraan in 



de 



