RARITEIT-KAMER. m B oeL *? 



ge plekken ongeverft, het welk zoude moeten gout zyn. Op den zei ven tyd op ge- 

 meen koper geftreeken wierde het donkergroen > en aan d' eene zyde zwartachtig. 



T)e Schryver geeft ons hier de Donder-Schopjes , die ookDonóer-Bckdsgenoemt worden- 

 deze heft aan mee ft uit metaalftoffen , waar van ik veele foorten hebbe gezien , van ?e- 

 , lyke koleur en gedaante, in 't Kabinet van den Br. Capitein Krytsmar; doch alzoo de- 

 zelve meeft onder buitenlandfche Liefhebbers verftrooit zyn, heb ik 'ergeene konnen be- 

 koomen , als die verbeeldt is op de plaat L, by N°. n. hy is gitzwart van koleur 

 blinkende, en heeft , naar ik uiterlyk befteuren kan, geen metaal in zich: Hy is mede 

 van een Indiaan uit waangeloofom zyn hals gedraagen , die om hem te behouden zyn 

 leven verliet , ten welken einde daar boven een gaatje dwars is doorgeboort. T)e Hr. 

 Rumphius^// ons maar van de zyne twee afbeeldingen, waar 'van de eerfte is aangewe- 

 zen op dezelve plaat by letter C. en de andere by letter D. 



X. HOOFTDEEL 

 Auripigmentum Indicum : Maleitfch ■ Atal. 



OP Java vind men een foort Auripigmentum pallidum , 't welk onze Schilders Het ja- 

 Opermont en Realgar noemen, zynde geele fteenachtige klontertjes zonder A ^g! 

 goude glimmetjes , gelyk het regte Auripigmentum heeft , van fmaak niet awnöun 

 t' zaamentrekkende , maar bykans ongefmaakt , of een weinig naar 't Vi- tS.^ 

 triolum trekkende : Men vind zomtyds roode ftukjes daar onder , 't welk de Sanda- 

 racha Gracorum wil zyn : De Maleijers en Javaanen noemen \ Atal > de Sineezen 

 Tsjio uijn j dat is, geele Steen. 



De Javaanen en Chineezen agten het voor geen vergift, want zy gebruiken het niet Wordvan 

 alleen in water of olye gewreeven om geel daar mede te verwen, maar geeven het ook hunvoor 

 zonder fchroom in 't lyf, doch in kleine quantiteit, waar in zy myns oordeels niet al üftgeb»»- 

 te voorzigtig zyn : Immers men heeft gezien in 't jaar 1660. op Batavia , dat ze het oZlat^ 

 een Vrouw ingegeeven hebben, die daar van gek wierd, tegens de muuren opklaute- bevonden - 

 rende als een kat , zynde miflehien de quantiteit te groot geweeft : Anders geeven zy 

 het in kleine quantiteit onder het 'Djoe djamboe gemengt binnens lyfs om de drie maan- 

 den eens , zeggende , dat zulks dient om de huid voor alle onzuiverheid te bewaaren , 

 en een glad vel te maaken, waar naar de Vrouwtjes tragten : Men vind het in deja- 

 vaanfche koopfteeden op de markt te koop , als mede op Baly en in Sina. 



Die v-m Baly gebruiken het ook omheen flach van linnen, Krinfing gemzmt , daar Word tot 

 mede geel te verwen , zynde een foort van kleederen met gout-geel , rood en wit , &c. TJZfihil-^ 

 gefprenkelt , doch wanneer men dit gout-geel opgefmeert heeft , moet men 't linnen derett . & e ~ 

 in den rook droogen , want daar van krygt deze verwe haar vaftigheid : De Sineefche 

 fchilders gebruiken dit goet om gout-geel op het pampier te yerwen. 



I 



XI. HOOFTDEEL. 



Tsjerondsjung. 



N den Vulcaan of brandenden Berg tot Banda heeft men verfcheide fpelonken en De Tsje- 

 overhangende klippen als kleine keiders of verwulffeis , behalven den Crater of r £f£™$ 

 gefprongene mond aan de Weft-zyde van dien berg : In dezen Crater en verwulf- v&i zy»- 

 fels vind men verfcheide mengzel van fwavel en aluin , gelyk ik betrouwe in J^j 



E e alle 



