RARITEIT-KAMER. II Boek. i ?7 



Omtrent de ftad Tuncham in het Landfchap Xantung en voornamentlyk in 't ge- ^^ r *< 

 weft van de vierde Hooftftad Cïngchïeu omtrent 20 mylen naar 'tOoften vznTuncham vonden 

 gelegen? word, zoo ons de Tolk uit het zeggen der In woonders verhaalde, een fteen u ' ord(f> - 

 in de maag der koeijen gevonden , dien de Sinezen Nieuhoang noemen , 't welk op 

 't Neêrduitfch zoo veel is als 't geel der koeijen , want Nieuïs een koe, en hoang zoo 

 veel als geel gezegt ; deze fteen is van verfcheide grootte en dikwyls niet veel klein- 

 der dan een ei van een gans , uiterlyk fchynt hy uit een zachte keyachtige ftofte te be- 

 ftaan > uitgezeit dat hy gemecnlyk geel van koleur vak , invoegen hy veel zachter en wee- 

 ker als de Bezoar is , daar voor of ten minften voor een foort van den Bezoar zommi- 

 ge dezen {teen willen gehouden hebben ■, De Sinefche Geneesmeefters pryzen dezen £%?££ 

 fteen hemel hoog en wenden groote neerftigheit aan om dezen te bekomen. De Sine- indien 

 zen fchryven , dat deze fteen zeer kout van aart is , en zonderlinge kracht by zich heeft ge r *' en t 

 om alle zinkingen te genezen , en te verdry ven : Het ftof van dezen fteen in ziedendt 

 water geworpen doet dezelve naar 't zeggen der Sinezen terftont ftillen , en indien 

 op 't zelve een weinig kout waters gegoten word, zoo komt 'er een rookachtigedamp 

 uittrekken. 



Een diergelyke bal is op Honimoa in een koebeeft gevonden , in de grootte van een j^jj^t* 

 Sinefchen appel , buiten z>wart als pik, binnen vol groffe en fteekelige hairen, meeft 

 van Gomoetoe'. Den welken ilcgifte voortgebragt te zyn> dewyl de koebeeüen de jon- s ?£ yvers 

 ge bladeren van den Saguweersboom gaerne eeten , als mede de Ela of zemelen van gevoelen 

 Zagoè'meel , daar zy dan buiten twyffel veele hairen van Gomoetoe mede inflokken , die 

 zich dan in de maagen zetten en t' zamen rollen , en dagelyks met nieuwe fiym omge- 

 ven worden. 



In een ouden Poolfchen Bok totCracatt is in zynen blaas gevonden een fteen,inde groot- fi f^ eeff 

 te van een walnoot, uit den ronden wat gedrukt, zeer hard als een Keifteen meteeni- Bokken 



. 1 blaas ?e- 



ge kuiltjes, van verwe uit den grauwen en witten gemengt, zoo zwaar als een gemeene vond ^ 

 fteen j men kofte hem ligt fchrabben met een mes tot grof zand , in water gelegt had 

 hy bobbelen of blaasjes rontom zich. 



Hier ontbreeken weder a n afbeeldingen <van denSchryver , doch de Br. Tïotf.d'Aquetheefi 

 uit zynfchatkamer ons eenige toegezonden: Zie dezelve op de plaat LVII. by letter A. 

 deze is zyn Eed. toegekomen van Amboina, is omtrokken met een kaftanjebruine korft , 

 doch brokkelig en afgefchilfert , inwendig fyn hairachtig, dochvaftineengeftooten. T>ie 

 by letter B. is een andere foort, doch zonder korft en veel voozer vanhairdeelen: Zyn 

 Eed noemt die Pila marina. Bier by is noch em derde verbeeldt by letter. C. deze isy 

 alzoo zyn Eed. my bericht heeft, hier te lande uit de maag van een tam varken ge fne- 

 den • Men vind ook veeltyds dezelve in de maage of penzen van koebeeftem waar van 

 ik eenize bezitte, doch verfcheiden van koleur en maakzel, zommige zyn fyn van hair 

 en dicht in een e e (loot en , andere met een gladde korft omtoogen: Onlangs is my een van 

 Koppenhaven toegezonden , met lange hairen , hebbende de koleur van eengrys konynen bont , 

 doch inwendig heel vaft en hard. 



Lil. HOOFTDEEL. 



Hyftricites. Pedra de Porco. 



ONder den naam van Varkenfteen worden verfcheide getoont in fubftan- og^ 

 tie en kracht van malkander verfchillende , gelyk ze ook met van een fe/ ^_ 

 dier komen : Alle zulke medecynale fteenen, die men wryven en innemen «£«- 

 kan, worden niet onder öe^/^gerekent, maarvande Maleis e.gent-^ 

 I V k Culiza genaamt. De opregte Varkenfteen komt uit degalle vaneen ïzervarlcen, ^ 

 in'tLatyn, tf#r;* genaamt, en hiet daarom in \ Latyn , Hrfrkites, m tPortu- 



Pp geeicn j 



