RARITEIT-KAMER. III Boek. 313 



gende Spondylo: Zy zyn niet van eenderlei fatzoen» doch ik breng ze alle onder twee 

 geilachten . De eerfte zyn langwerpig als een klein vingertje , in de gedaante van een Hungt* 

 fiole der Akhimiften > te weten onder rond en bolachtig en dan allenkskens in een ****** 

 ftompe fpits toelopende» zommige regt, zommige een weinig krom gelyk een Retor* 

 te-, van vervve wit, aan 't onderfte bolletje roodachtig of geelachtig en donkers aan 't 

 fmalle eind half doorfchynend als wit Achaat , gemeenlyk ook met een paerlachtigen 

 weêrfchyn : By nacht vuuren ze niet , maar gewreeven rieken ze als wit Kalbahaar en 

 koken m Limoenzap. Men vind hier van korte (lukken, aan 't onderde eind ruim eert 

 vinger dik , en fchaars een lid van een vinger lang , mede wat krom als een Retorte , 

 beneden vuilgeel , gefcheurt en afgebroken, daar ze aan de fchulp valt gezeten hebben, 

 want ze zyn niet alle los , en de loflè zyn rond en glad , gelyk ze door 't lekken van 

 't dier geformeert worden. Naar de fpits zyn ze glad, zuiver wit en zoo hard als een 



Kei fteen. 



De tweede foorte van Chamites zyn kleinder , en liggen los in het vleefch meeft &*«** 

 omtrent den tendo\ zommige langwerpig en plat gelyk een Hagediflen-ei, den Calap- 

 pus-fteen zeer gelyk , zoo dat men ze daar voor aanziet , doch hier in te onderfchei- 

 den : De langwerpige Calappus-fteen , die ook een Hagediflen-ei gelykt en zuiver wit 

 is , heeft gemeenlyk aan het dikfte eind een kroontje als een uitgevallen- tand , waa* 

 mede hy aan de fchaal vaft gezeten heeft, en aan 't fmalfte eind een weêrfchyn of zon- 

 netje. De Chamites heeft geene van die kentekenen, maar hier en daar een paerlachti- 

 gen weêrfchyn , en vertoont eenige fcheurtjes , daar hy op het meeft glimt : Andere 

 zyn onordentlyk rond , met uitftekende hoekjes en kuiltjes , flegt wit of geelachtig 

 als y voor van ongelyke grootte j zommige als een erweet , zommige als een dobbelfteen , 

 en worden metter tyd noch al geelder. 



De derde Chamites komt uit deChamaStriataofBiaCoraerong, inzonderheit uit een J> e Jg£ 

 groot flach, die men op de Eilanden Luffdpinjos vind, en een gemengd fatzoen hebben ma (tnata, 

 van de Squammata of Nagelfchulp , en Striata: Hier heb ik verfcheide fteentjes in ge- ^^J 

 vonden > zommige in de grootte van een erweete en regt rond , zommige grooter en >r*«. 

 linzevormig , alle fchoön glad ende blank , dat men ze voor bleeke paerlen zoude 

 aanzien, en hun koleur behoudende: Deze leggen in de wervel of klierachtig vleefch, 

 en worden door het lekken aldus geformeert. Andere zyn niet groter dan Katjang , zom- 

 mige aan malkander in een klompje gebakken , alle fteenhard , van koleur verfcheiden. 

 De grootfte zyn wit en glad , zommige geelachtig , maar die aan de klompjes ftaan 

 lichtrood, en paars, alle fteenhard; de tendo is zoo vol van deze fteentjes , alsofhy 

 daar van t' zamen gezet was, en de grootfte ftukken zyn omtrent de einden. De Am- 

 boinfche Bia Coroerongs hebben ze niet of zelden, in Limoenzap willen de korrelach- 

 tige klompen niet of weinig koken, een teken dat ze van een hard en digte fubftantie 



1 De vierde Chamites valt in de gladde Chama , inzonderheit die wy Quakkers , in 't Devi^ 

 Maleitfch Bia Codoc, noemen: Deze zyn flegt wit, doch worden metter tyd geel of dezooge * 

 grauwachtig , zommige rond als een erweet , zommige hoekig en als of 'er eenige «g»*^ 

 kleintjes aangezet waren , die ook zomtyts daar af vallen : Hier van komt het dat de Schulp 

 Chamites , zoo wel uit deze als de voorgaande Bia Garu die hoekig is, zomtyts een 

 klein fteentje van zich geeft , het welk dan by het gemeene volkje gelooft word, 

 dat de fteen baart en jongen krygt. Zekere Sinefche vrouw op Ambaina heeft m 

 een Quakker op Boero zulk eenen Chamites gevonden , wit , hoekig als een 

 kleine dobbelfteen , na dat ze hem eenige jaren bewaart hadde , en by geval 

 daar na weder zag , vond ze een klein fteentje daar by , 't welk zy zeide een kind 

 van den groten te zyn > doch de grote nauw bezien zynde , konde men niet be- 

 kennen waar de kleine gezeten hadde : Zy zoude den fteen om veel geit niet wil- 

 len mifTen , haar inbeeldende dat haar goed zoude aangroeijen, gelyk de fteen gedaan 

 hadde. Alle de voornoemde Steenen noem ik in 't Latyn Chamites naar 't exempel van 



R r rit " 



