NL 
‘t beziv van een paar handschriften meende ik tot de zuivering van dien tekst in staat te zijn. 
Ook had ik daarbij dan een Nederduitsche vertaling willen voegen, maar omstandigheden dwingen 
mij dat omvangrijke werk aan anderen over te laten. 
Boven is reeds gezegd, dat de schrijver Sinpor-sasrrÂ het werk van zijn voorganger JÄsá-Dr-POE- 
RÁ tot grondslag heeft gelegd. De laatste volgde den kawi-tekst. Deze werd in vroegere eeuwen 
opgesteld door Émpoe JoarswÂrä, een onderdaan van Duâsâ-pisâ, Vorst van Dâhâ (Ke diri), 
de-zelfde die ook de Rämä en Wiwâhâ in’t kawi geschreven heeft. Het blijkt echter niet, dat de 
schrijver van onzen tekst den kawi-tekst van de ArpsorNä-sÂsrÂ-Baom gezien heeft. Om die re- 
den was het dus niet noodig onzen tekst. met den kawitekst te vergelijken. Hoogst waarschijn- 
lijk zal dergelijke vergelijking wel zeer nuttig zijn, doch de kawi-tekst schijnt zeer zeldzaam te 
zijn, en pas onlangs kwam ik in % bezit daarvan. En bovendien zou de vergelijking dier teksten 
mijn krachten te boven gaan en veel meer tijd kosten, dan ik voor mijn letterkundige liefhebberij 
besteden mag; te meer daar ik niet vrij disponeren kan over kundige inlanders, zoo als die aan 
de Ambtenaren, voor de Javaansche taal- en letterkunde zijn toegevoegd. Voor anderen, die later 
den kawi-tekst met den gewonen Javaanschen tekst mogten willen vergelijken, heb ik door ’t hier 
geleverde zeker geen onnut werk gedaan. 
Men heeft in den laatsten tijd veel werk gemaakt van het verzamelen en vergelijken van volks- 
sagen. De sagen, die in dit werk voorkomen, zijn zonder twijfel allen van Indischen oorsprong. 
Zij leveren verscheidene punten van vergelijking met die van andere zoo Oostersche als Westersche 
volken op. - Het is echter hier de plaats niet dit in bijzonderheden aan te toonen. 
Onze schrijver SINpOE-sAsTRÁ heeft zijn werk geput uit twee bronnen. De eerste en voornaam- 
ste is de boven reeds genoemde geschiedenis van ARDJOENÁ-SÁSRÂ-BAOR door Jásá-pr-rorrÂ IL 
opgesteld. Wat de schrijver er bijgevoegd heeft, voorzoover het de afstamming aangaat, is geput 
uit de bekende geslachtliĳjsten, aan het Hof te Soerakarta vervaardigd en bijgewerkt. Wat de 
schrijver mededeelt van SoEBALI, SOEGRIWÄ en andere apen heeft hij moeten ontleenen aan zijn 
tweede bron: de overlevering, die zich van geslacht tot geslacht onder de Javanen overplant. Het 
vaderland van die overlevering is Voor-indië. De Indische volksplantingen hebben haar naar 
Java overgebragt. De kaste der Brahminen werd in vroegere tijden op Java vertegenwoordigd 
door de zoogenaamde Émpoe’s, later poedjáânggâs of geleerden. Het waren beambten 
aan het hof van den Vorst, die in hoog aanzien stonden, even zeer als de Brahminen in Indië. 
Toen de bevolking van Java tot de Mohammedaansche godsdienst overging, verloren zij hun pries- 
terlijke waardigheid met een aanzienlijk deel van hun magt, maar zij bleven belast met het beoefenen 
der Oud-indische geleerdheid, en in ’t bijzonder ook met de beoefening van het kawi. Vroeger 
moeten er poedjânggáä-scholen geweest zijn, waarin zij hun kennis aan anderen mededeelden. 
Men herinnert zich nog, dat er aan het hof te Soerakarta twee poedjanggâ’s waren, 
thans is er nog maar één. Het vak van den poedjäânggá, dat is: de geleerdheid is, bij de 
Javanen, even als verre weg de meeste ambtelijke kennis, erfelijk. Zij gaat van vader op zoon over. 
De bloedverwanten van een poedjânggä leeren van hem ook wel, al naar gelang van hun lust 
en vatbaarheid, en hebben, door dat zij zijn bloedverwanten zijn, ook wel eenig gezag bij anderen, 
maar toch altijd minder dan de poedjanggeä zelf. Deze staat boven allen. Hij spreekt orakeltaal. 
Poedjânggâ is geen eigenlijke titel, maar een eerenaam, dien men thans geeft aan den ambte- 
naar van den Vorst, die den rang van kliwon of onder-regent heeft en belast wordt met het 
