O KRAJOWYCH GATUNKACH TRZMIELI. 17 
ma tułów od góry i koniec kałduna rdzawo ubarwiony, 
2—4 obrączki kałdunowe są czarne, a reszta ciała pokryta jasno- 
żółtymi, odstajacymi włosami. 
w ubarwieniu tem różni się od Q, że smuga czarna na 
kałdunie mniej lub więcej u niego zanika przez wsuwanie się po- 
między czarne włosy włosów rdzawych. 
Przyrząd chwytny: Trzonek krótki, na końcu ucięty, łączy 
się z wązka łuska, opatrzona u nasady cienkim, w tył zagiętym 
kolcem ; ostrze wystaje zpod łuski tylko jako cieniutki wyro- 
stek, a zab jego nasadny jest pod łuska prawie zupełnie ukryty. 
Strzałki są proste i cienkie, od zewnatrz delikatnie zabkowane. 
B. agrorum jest u nas wszędzie pospolity, gniazda jednak 
jego trudne sa do znalezienia z tego powodu, że rzadko zakłada 
je wprost na ziemi pod suchymi lisémi lub szpilkami drzew, 
a zwykle gnieździ się w wypróchniałych pniach, w opuszczonych 
gniazdach ptaków, pomiędzy belkami w stodołach lub pod da- 
chami domów mieszkalnych. 
12. Bombus hypnorum L. 
.. Charakterystyczne ubarwienie odróżnia ten gatunek jak naj- 
dokładniej od wszystkich innych. 
* 
Przyrzad chwytny: Trzonek dlugi, okolo osi silnie skrecony; 
łuska trójkątna bez wszelkich wyrostków, a na zewna tuski 
wystaje ostrze; koniec zatem obcęgów nie jest utworzony, jak 
zwykle, przez ostrze, ale przez środkowy tylny kąt łuski. „Strzałki 
długie, od zewnątrz błoniaste, wyginaja się na samym końcu pra- 
e prostopadle ok i zakręcaja sie sierpowato pod spód. : 
dki ten gatunek można widzieć najczęściej na kwia- 
` tach maliny (Rubus idaeus) i wilezej jagody (Atropa Belladonna). 
e Dotad znane jest w literaturze jedno tylko jego gniazdo, odkryte 
> E Drewsena w Danii w wypróchniałem drzewie, a w czerwcu 
. 5. r. znalazł brat mój Ludwik w Jasienicy drugie gniazdo tego 
.. pięknego gatunku pod dachem w wypróchniałej belce. Z końcem 
> lipca Zastalem już całe gniazdo zniszczone przez gasienice trzmiel- 
nika, z pozostałych tylko resztek plastrów i okolo 200 robotnic 
. Kom. fizyogr. T. XXIX. 8 
