70 DE VORMVERANDERINGEN DER MALEISCHE TAAL. 



Voorts geldt, aangaande de elisie der . , hetzelfde als voor .i (z. b-)> met de 

 kleine wijziging, dat J zijne . iets vaster houdt. Z. ook 3. enz. 



OORSPRONG EN KRACHT VAN ji, 

 EN BETEEKENIS VAN 5, 6 EN 7. 



o- - 



De oorsprong en algemeene kracht van het praefix J, verbaal, zoowel als sub- 

 stantivaal, zijn bij no. 43 beschreven. Van de daar opgegeven schakeringen voor 

 het grondbegrip vóór of vooruit komen hier voornamelijk in aanmerking: aan den 

 dag legging; voortbrenging; uitwerking en intensiteit. Het verbaal-praefix J is, in de 

 eerste plaats en hoofdzakelijk: makend; vervaardigend; voortbrengend ; bewerkslelli* 

 gend; behandelend; soms met hel begrip van voortduring, liet vormt van allerhande 

 woordsoorten transitieve verba, met de beteekenis: hel object maken tot, of be- 

 handelen als (objectief), of overeenkomstig hetgeen door het grondwoord uitgedrukt 

 wordt, veelal even als ons praefix ver (*_), bv. in verhoogen; verminderen; vergul- 

 den. 



Het drukt daarbij meer bepaaldelijk, schoon niet uitsluitend, eene materiele uit- 

 werking op het object uit. Het verbindt op de meest onmiddelijke wijze het sub- 

 ject met zijn direct object en is daarom, ten andere, ook zonder het, in het oor- 

 spronkelijke pra reeds liggend begrip van intensiteit, bijzonder geschikt tol het ge- 

 ven van intensiteit, zoo ten aanzien der handeling, als der uitdrukking , soms met het 

 bijkomend begrip van materialiteit, aan transitieve verba , oorspronkelijke of afgeleide (< — 

 (5) en ♦— (4) ). Hebben echter de suffixen J> en ) zelven reeds gediend, om 

 aan een oorspronkelijk transitief verbum meer intensiteit te geven, dan kan men bij 

 de accumulatieve vormen Jï — J (6) en • — J (7), wel is waar, nog aan eene door 



'i te weeg gebragte verhoogde intensiteit denken, doch niet meer der handeling, 

 maar alleen nog der uitdrukking, en het praefix J dient dan eigenlijk tot niets 

 anders meer , dan om , in de schrijftaal en in een gekuischten stijl , aan een' zin meer 

 sierlijkheid en rondheid, en aan de uitdrukking meer energie of emphasis te geven. 



(*) De verwantschap tusschen ons ver en het sanskritsche pra behoeft, dunkt mij, niet 

 ver gezocht te worden. 



