DE VORMVERANDERINGEN DER MALEISCHE TAAL. 139 



68. 'S— 

 ORTHOGRAPHIE EN UITSPRAAK. 



De klank veranderingen, die het suffix ü in het grondwoord te weeg brengt, zijn 

 niet in regels zaaien te vatten ; het gebruik gaat hier met de grootste willekeur te 

 werk. In de meeste gevallen evenwel neemt het grondwoord euphonisch eene ge- 

 djazmeerde ^ (,j) als sluitletter aan. Eindigt het grondwoord op een' medeklin- 

 ker, dan scheidt die zich van de laatste syllabe af, om, voorzien van eene fatha , 

 met de euphonische ,j eene bijzondere syllabe te vormen. Men moet zich daarom 

 de klankwijzigingen voor ieder woord in het geheugen prenten. Die woorden zijn 

 trouwens niet veel in getal en zullen hieronder, zoo veel mogelijk, opgegeven 

 worden. 



Een vaste regel voor de uitspraak is, dat het accent altijd op de voorlaatste syl- 

 labe valt. 



OORSPRONG VAN J. 



De geleerde R. H. Th. Friederich te Batavia beschouwt J als oorspronkelijk te 

 zijn geweest een pronominaal-suffix van den derden persoon en als afkomstig van , 

 of van denzelfden oorsprong als het thans nog op Bali gebruikelijke hida, zijn; 

 haar. In welk verband daarmede het kavvi-pronomen «m\ ta, uw, staat, waag ik 

 niet te bepalen. 



KRACHT VAN J EN BETEEKENIS VAN J— . 



In het maleisen dient het suffix j , om, achter familiebetrekkingen aanduidende 

 substantiva geplaatst . den persoon te eer 'en , van wiens betrekkingen gesproken wordt, 

 hetzij dit de sprekende , de aangesproken of een derde persoon zij. Voor betrekkingen 

 van den aangesproken persoon gebruikt men gewoonlijk geen pronomen possessivum 

 of diens plaats bekleedcnd substantivum. Men bedient zich van dien beleefheids- 

 vorm voornamelijk voor vorstelijke betrekkingen. 



*jT ajah, vader; jJujj'a ja-h and a; u^ol ïboe, moeder; ój.) bonda; ^lü në- 



nek, grootvader of grootmoeder ; ó.m nen-da; &*«, möjang, overgrootvader of over- 

 grootmoeder; ii&j*> möjang-da; ^L ma. mak, oom of moei van vaderszijde ; &***> 



