Vereenigde O. I. Comp. — Zilver. 19 



slechts verholpen kan worden door evenredigen invoer, begreep der- 

 halve ten onreo-te hare toevluo-t tot kunstmiddelen te moeten nemen , 

 om den al te grooten uitvoer van zilvergeld tegen te gaan, alsof de 

 natuur der zaken zich op den duur door kunst liet bedwingen. 



Het eerste bewijs, dat wij daarvan aantreffen, is het plakaat, dat 

 den 11 Julij 1639 //van de puije dezer stede (Batavia) bij afflctie aan 

 //den volke in 't generaal" werd bekend gemaakt, luidende als volgt: 



// Anthonio van Diemen , Gouverneur-Generaal , en de Raden van Indië 

 //over den stand der Vrije Vereenigde Nederlanden in Oriente, allen 

 // dengenen , die deze zullen zien of hooren lezen , salut ! doen te weten : 



// Alzoo wij, tot ons groot leedwezen, eenen geruimen tijd herwaarts 

 // hebben bevonden en bij de dagelijksche experientie meer en meer te 

 // onzer kennis gebragt wordt , dat de contanten of geslagen Neder- 

 */ landsche munt te eenmaal, zoo bij de vreemdelingen en van bui- 

 // ten inkomende handelaars, uit Batavia en de jurisdictie van dien 

 // vervoerd , als ook bij eenige Indiaansche trafiquerende inhabitanten 

 /f en andere negotierende personen naar verscheiden afgelegen kwar- 

 // tieren verzonden worden , zoodanig dat daardoor alhier ter plaatse 

 // eene groote schaarsiteit dienaangaande gecauseerd , de aftrek in goe- 

 w de waren en koopmanschappen ganschelijk verzwakt, en de burgers 

 // en goede ingezetenen alhier hunne dus lange gegaudeerde prosperi- 

 // teit in velen benomen en onttrokken wordt; en dat door oorzaak van 

 // 't waardig allooi der Nederlandsche gelden en de lage of geringe 

 i/ evaluatie in regard van de uitheemsche munten op dezelve gesteld (*) , 



(*) Zuijlen van Nijevelt, pag. 365, geeft als reden vanden uitvoer op : //het in omloop 

 //brengen (ten gevolge van de aanschrijving der Heeren XVII van 10 December 1622) van 

 //eene groote massa kleine, onaanzienlijke en onbekende speciën , als schellingen, enkele en 

 //dubbele stuivers, meerendeels van slecht allooi, deed den koers der grove zilveren speciën 

 //stijo-en, wat trouwens wel te voorzien was, naardien de kleine zilveren munten niet, 

 // overeenkomstig hare wezenlijke bestemming , als scheidemunt werden gebezigd , maar bij 

 // zakken van ƒ 300 uitgegeven en ais betaalmiddel voor onbepaalde sommen toegelaten 



// werden." - ' 



In het plakaat worden uiiheemscJte munten tegenover Neder landsche gelden gesteld, en 



