26 Vereenigde O. I. Comp. — Zilver. 



dat hunne kwade practijken zoodanige uitbreiding hadden gekregen , 

 dat zij de aandacht der Heeren XVII hadden getrokken , waarom , bij 

 brief van 29 Maart 1649, de Indische Regering werd aangeschreven 

 ii om hierin bij expres plakaat naar behooren en de gewigtigheid der 

 //zake te voorzien". (*) 



In voldoening aan dien last en overwegende « hoe de materie van 

 // de munt in alle welgestelde republieken zeer teeder zij , en dat daar- 



//des Comps. komende schepen van daar mede herwaarts te doen overbrengen en alhier gang- 

 //baar te maken, waaruit dan infaillibelijk zou komen te resulteren, dat, geconsidereerd 

 //alle goede zware en wigtige munt, onaangezien bij wat middelen dat tegen gegaan wordt, 

 //bij de vreemde en van buiten aankomende negotianten geheel vervoerd en Batavia daar- 

 //van ontbloot wordt, ten laatste niet dan ligte en ongevalueerde munt zal overgelaten 

 //en gevonden worden, tot zeer groote schade, interesten prejudice niet alleen van de Ge- 

 //nerale Yereenigde Oost-Indische Compagnie, maar ook tot totaal verderf en ruïne van de 

 //gemeene ingezetenen dezer stede." 



(*) De gemoedelijke toon , waarop toenmaals veelal de zoogenaamde Patriasche orders 

 gegeven werden , laat zich o. a. uit de volgende volzinnen , aan den evengenoemden brief 

 der Heeren XVII ontleend , opmaken. 



u Wij zijn verwonderd , dat bij UE. tot nog toe dit werk niet onderzocht is en haar 

 //daarin zoo hebben laten misleiden; en het schijnt, dat dit profijt iedereen , daarmede hande- 

 // lende, zoo zoet en wel smaakt, dat zij, verstaande hoe de speciën, gaande op den naam 

 //van 28 stuiverstukken, aldaar [Batavia] niet meer getolereerd zullen worden, nu bezig zijn 

 //om eene ligte soort van realen van achten met de schepen van de Compagnie naar Batavia 

 //te zenden. Hoe dit de Compagnie smarten zoude, indien hiertegen geen goede order ge- 

 //steld werd, kan iedereen, de materie van staat en regering begrijpende, ligtelijk verstaan. 



//Laat UE. dan deze zaak ter harte gaan, en dat wij uit UE. rescriptie de effecten daarvan 

 // vernemen mogen , om ons hier gerust te stellen. " 



Deze gemoedelijke toon ging echter ook somtijds over in eenen toon , welken tegenwoor- 

 dig geen Minister van Koloniën tegenover het Indische bestuur' zou aannemen. Als 

 bewijs hiervoor kan dienen, wat de Heeren XVII omtrent het onderwerpelijke punt in 

 hunne missive van 23 September 1649 schreven: //gezien hebbende, hoe UE. direct tegen 

 //onze orders in het stuk van de gelden, welke nu getrokken worden, aldaar gehandeld 

 //hebbenen wat sobere redenen UE. van haar doen in dezen ons geven, weten wij niet, wat 

 //[wij] daarvan anders zeggen zullen, dan dat UE. ons aanzien, alsof hier geene kennis 

 //van de Indische regering was, en [wij] niet weten, hoe die door ons geïnstrueerd behoort 

 //te worden, hetgeen vreemde imaginatiën zijn: in alles schijnt of wij op alle zaken (alvo- 



