150 Bantam. 



aanvoeren , dat de eerste Europesche reizigers , die in Bantam kwamen , 

 niet van deze munt spreken en dat zij nog geen kenmerk van Mo- 

 hamedaanschen invloed draagt. 



Crawfurd zegt in zijne History of the Indian Archipelago , deel I, 

 bl. 281, dat door Pangeran Ratoe wordt verstaan de Pangeran Sebrano- 

 Ler , » een hoofd , dat te Demak regeerde in het begin van de zestiende 

 //eeuw." Deze opvatting echter is meer dan onwaarschijnlijk, vermits geen 

 enkel exemplaar dezer munten immer elders dan in Bantam is gevon- 

 den , en hieronder nog eene munt wordt beschreven , die nevens » Pa- 

 ngeran Ratoe" ook tot opschrift voert: // ing Bantan" (van ofte Bantam). 



Eene derde , schiinbaar vóór-Mohamedaansche munt van Bantam , 

 van geel koper en waarschijnlijk ook gegoten, afgebeeld onder no. 

 173, heeft eene middellijn van 2,5 Ned. duim, weegt ongeveer 4 Ned. 

 wigtjes en is, evenals de voorgaande, voorzien van een zeskant gat, 

 tusschen welks rand en den breederen . buiten-rand , zes malen her- 

 haald worden de Javaansche cijfers g (4) en o (0). Welke hiervan 

 de beteekenis kan zijn, hebben wij niet kunnen nagaan. De andere 

 zijde heeft alleen de randen, zonder letters of cijfers — Deze munt 

 schrijven wij aan Bantam toe, omdat zij slechts daar is gevonden. 



Eene vierde, geel koperen, waarschijnlijk gegoten munt, afgebeeld 

 onder no. 174, is een weinig grooter dan de hierboven beschrevene. 

 Zij weegt ongeveer 4 Ned. wigtjes, is 2,5 Ned. duim in diameter en 

 beeft mede een zeskant gat, eene smalle binnen- en eene breedere 

 buiten-rand. Tusschen die randen is het opschrift Jüj £ï fij ^«5 

 (Pangeran Ratoe ing (van , te) Bantan , — de drie stippen van de £ in 

 p zijn wegens plaatsgebrek weggelaten). Deze munt, hoezeer nog 

 een Javaansch opschrift voerende , dagteekent reeds uit den tijd, toen 

 met het Mohamedanisme het Arabische schrift was ingevoerd. Het 

 Mohamedanisme had toen echter nog niet genoegzaam veldgewonnen, 

 om met het schrift ook de taal des lands van de munt te bannen , 

 en het komt ons voor, dat men haar kan stellen als te behooren tot 

 het laatst van de 16de of het begin van de 17de eeuw, toen een vorst 



