— 43 — 



„Omgeven door het volk, waaraan men zijne eigene vorsten zoo goed als 

 „benomen had, dat door die daad was overgeleverd aan regeeringloosheid, kneve- 

 „larij, armoede en gebrek, wordt Soekadana door het volk veracht. Niet dan 

 „schoorvoetend brengen de handelaren en inboorlingen daar hunne waren te markt; 

 „omdat handel en vertier daardoor kwijnende blijven, neemt de bevolking niet toe. 



„Deze stemming wordt door de vorsten van Matan en Simpang steeds le- 

 vendig gehouden en geen hunner, te Soekadana bij den posthouder komende, 

 „zal in de kampong verblijf houden; zij blijven in hunne vaartuigen l ). 



„De Panembahan van Soekadana, Tongkoe Besar Anoin, is de man niet om 

 „dit groote struikelblok voor de opbeuring van zijn rijkje uit den weg te ruimen: 

 „integendeel, zijn domme trots, die hem zelfs heeft doen vragen om den Sultans- 

 „titel, welke de vroegere gebeurtenissen weder in het geheugen zouden hebben 

 „teruggeroepen, leidt er toe om de kloof al dieper en dieper te doen worden. 

 „En zoo zeker is hij zelf van het onmogelijke om zijn rijkje anders dan door 

 ..kunstmiddelen in wezen te doen blijven, dat hij niet ophoudt met te verzoeken 

 „toch geen gevolg te geven aan het voornemen om te Kajoeng een Europeesch 

 „gezag te vestigen, waardoor de handelaren en hunne vaartuigen ontheven zullen 

 „worden van de verplichting om naar Soekadana op te komen. Het eenige, wat 

 „ik heb kunnen doen, is, gelijk gezegd, het voorstel om den zoutverkoop vooreerst 

 „alleen te Soekadana te doen plaats hebben; daardoor zal nog eenigermaie het 

 ., volksverloop kunnen worden tegengegaan. 



„Het middel is zeker kunstmatig, maar ook kunstmatig werd het rijkje 

 „Soekadana in het leven geroepen ; en kunstmatig zal het dan ook vooreerst op- 

 gehouden moeten worden". 



Dit was waar in 1858 en .... is het grootendeels, behoudens eenige ver- 

 anderingen, die de tijd heeft medegebracht, nog. 



Doch wij zouden den tijd vooruitloopen ; terngkeerende tot het overlijden 

 van Sultan Abd'oel Djalil Sjah, dienen wij eerst nog melding te maken van het 

 contract, dat slechts een maand later, nadat Simpang zijne onafhankelijkheid her- 

 kreeg, den 14 eu Augustus 1895 gesloten werd met Matan, na het overlijden van 

 den Panembahan Anom Kesoema Negara. Het contract is, behoudens de nav< ei- 

 gende verschillen, geheel conform aan het een maand Ie voren met Simpang gesloten»'. 



Artikel 1. 



Dewijl bij het contract van het Gouvernement met het rijk .Matan, aange- 

 gaan op den 14 en Juni 1823, het gansche rijk van Matan, benevens de daaronder 

 ressorteerende eilanden van Karimata, aan het Gouvernement zijn afgestaan en 

 dewijl nader, in den jare 1828, daarenboven het rijk van Matan door 'sGouver- 



1) In dit opzicht is thans de verhouding met Matan zeer verbeterd. Met Simpang i^ (niet het 

 minst door Je quaestie van het Ik zit van kt ralongan-gibngte) de verhouding au, zooals die geschet- 



