— 102 — 



der laman's één, die als de voornaamste beschouwd wordt en aan wien alle andere 

 demongs eerbied verschuldigd zijn: deze is bier de deinong van Sërëngkah. 



De meeste demongs waren bij gelegenheid van onze komst te Toembang 

 Titi verzameld, alwaar zij ; op gevaar van Pangeran Moeda's ergernis gaande te 

 maken, hun gamelan hadden medegebracht en lustig daarop los sloegen. 



Toembang Titi, hetgeen een achttal huizen telt, is de laatste Maleische vestiging 

 in den bovenloop van de Soengai Pesagoean. Het ziet er met zijne aanplantinge 11 

 van vruchtboomen van velerlei aard vrij welvarend uit. De zoons en schoon- 

 zoons van Pangeran Moeda hebben in de onmiddelijke nabijheid van dit plaatsje 

 uitgebreide aanplantingen van rotan sëga aangelegd, terwijl zij zich ook niet on- 

 genegen betoonen liberia-koftie aan te planten ] ). 



Tusschen Toembang Titi, dat, gelijk gezegd, 8 en de Koeala Pesagoean, die 

 43 huizen telt (voor het grootste gedeelte bewoond door lieden, die ettelijke jaren 

 geleden van uit Koeala Simpang zijn verhuisd), maken de daartusschen gelegen, 

 zeer verspreide Maleische vestigingen een getal uit van 40 huizen; in het geheel, 

 dus 91 huizen, die, elk huis op 5 zielen stellende, eene bevolking van zeker 500 

 zielen, o. w. minstens 100 werkbare mannen, uitmaken. 



Van al die tusschen gelegen vestigingen is alleen Bagan Keminting ver- 

 meldenswaardig, minder om hare uitgestrektheid (zij telt met het even stroomaf- 

 waarts daarvan gelegen Loeboek Terap een 8 tal huizen), als omdat deze plaats 

 beschouwd wordt als gelegen te zijn halverwege de Koeala en Toembang Titi. 



Vertrekken wij 's morgens van Toembang Titi, dan kunnen wij den vol- 

 genden middag tegen 1 uur de Koeala bereiken, waar wij onzen intrek nemen 

 in de woning van het kamponghoofd, gelegen aan de 15 M. breede uitwatering van 

 de Soengai Kepoeloe. 



De algemeene richting van de Soengai Pesagoean, die op den Boekit Së- 

 bajan op de grenzen van Matan en Délang ontspringt, van Toembang Titi af tot 

 aan hare monding is een westelijke. Bij Toembang Titi 14 M. breed, wordt zij 

 bij Bagan Keminting 20 M. en na de Teroesan Sangiang Gantoeng (op last van 

 Pangeran Moeda gegraven en aanmerkelijk den weg bekortende) 25 M. breed. 



Tot aan genoemde tëroesau is zij zeer bochtig en verlegt zij dikwijls haren 

 loop. Hare bedding is dikwijls met boomstammen bezaaid en haar stroom zeer 

 snel. Eerst van evengenoemde teroesan af begint de rivier haren kalmen loop. 

 De vloed komt tot aan de Soengai Përëndëman Sëligi. Even beneden Tëlok Rawa ein- 

 digt de nipa-begroeiing der oevers. De bedding is' tot een heel eind stroom- 

 afwaarts van Bagan Keminting zandig ; tot aan Tëlok Nangka vindt men aan den 



1) Men is in Matan op den goeden weg, doordien vele grooten en hoofden door liet aanleggen van 

 dergelijke aanplantingen van rotan sëga en door de in den laatsten tijd bij hen ontwaakte lust tot de teelt vau 

 liberia-koffie het voorbeeld geven. 



Het zal echter nog een pcosje duren, voordat deze bron van welvaart bij de bevolkiüg, met name de 

 DajaFs, ingang zal Lebben gevonden. 



