— 82 — 



Batara Gowa werd opgevolgd door zijn zoon, later Toenidjallo ri Pas<»ekki 

 genoemd. Deze had tot opvolger zijn jongeren broeder Toeinaparisi-Kallonna. 

 onder wiens regeering de Makassaren begonnen de voornaamste voorvallen uit 

 bun geschiedenis op te telkenen. 



Hij stelt wetten en krijgs<>rders in, heft tollen, benoemt geheimraden of 

 Toemailalangs en Glarrangs ot negorijhoofden. 



Tijdens zijne regeering hebben zich omstreeks 1512 de Maleiers en circa 

 20 jaren later de Portugeezen vergunning tot vestiging te Makaasar * | weten te 

 verwerven. 



Voorts heeft deze koning zijn rijk door overwinningen op zijn noordelijke 

 naburen uitgebreid. Saleijer en Boelekomba onder schatting gebracht en met ver- 

 scheidene vorsten, waaronder die van Bone en Maros. een verbond van vriend- 

 en broederschap gesloten. Die van Maros onttrekt zich spoedig daaraan en sluit 

 met Badjing (tegenwoordig Polombangking) en Tallo een verbond en beoorlogen 

 gezamenlijk den koning van Gowa, maar worden ten onder gebracht. Tallo sluit 

 een verbond van vriendschap met Gowa. waarbij bepaald werd, dat beide rijken 

 zouden zijn als één rijk onder twee vorsten (het Makassaarsche rijk). 



Ook nog onder zijne regeering begint men muren om de stad Gowa te 

 bouwen. 



In 1543 volgt Toenipalangga zijn vader, Toemaparisi Kallonna. in de 

 regeering op. Hij regelt den handel in zijn rijk. plant het eerste geschut op de 

 wallen van Gowa, vermeerdert de overwinningen van zijn vader met de verovering 

 van Mandar. Kaili en het noordwestelijk deel van Celebes tot aan Tontoli. De 

 Mandarscke volken van Bila. Boekoe, Mapili. Oedjoeng en Tiampalagijang worden 

 door hem tot slaven gemaakt j met de overige treedt hij in verbond. Geheel 

 Loehoe wordt door hem met behulp van Bone overmeesterd, doch hij schenkt 

 vrijheid aan de inwoners en sluit een verbond van broederschap met den vorst: 

 daarna onderwerpt hij de Wadjoreezen. maar laat hun hunne vrijheid voor 100 

 katti's goud behouden en sluit eveneens een verbond met dit rijk. 



Nog niet genoeg hebbende aan deze overwinningen, trekt Toenipalangga 

 tegen zijn bondgenoot Bone op, 1562. doch is genoodzaakt na een vruchteloozen 

 oorlog terng te keeren. 



Het is waarschijnlijk, dat ook onder zijne regeering de handel der Portu- 

 geezen zich uitbreidde. 



Kort na zijn terugkomst uit Bone sterft Toenipalangga en wordt opgevolgd 

 door zijn broeder Toenibatta. Deze strijdt ook tegen de Boniren, doch wordt door 

 hen geslagen en sneuvelt na eene regeering van slechts 40 dagen. Hij wordt 

 opgevolgd door zijn zoon Toenidjallo (1565), die vrede met Bone sluit op den 



1) üe tegenwoordige hoofdplaats — door ons zoo genoemd naar het rijk van dien naam — eigenlijk 

 Oedjoeng Pandang geheetcn. 



