— 106 — 



dan zonden de berg-Makassaren hem waarschijnlijk ook als vorst erkend hebben. 

 Nu echter blijft verdeeldheid in Gowa heersenen, waardoor de gedrukte toestand 

 weinig verbetert. In 1800 wordt een gedeelte der Gowasche rijkssieraden door 

 een zekeren Karaeng Bontolebang aan den Gouverveur uitgeleverd; daaronder is 

 echter niet de Soedang. Karaeng Mangasa, wien in 1806 vergund was zijn verblijt 

 te houden op Samboengdjawa, overleed den T efl Mei 1810. 



In afwachting van de verkiezing van een nieuwen vorst, welke door de 

 bestaande verdeeldheid voorloopig niet kan plaats hebben, wordt zijn broeder, 

 Karaeng Pangkadjene. tot regent van het rijk aangesteld. Deze toestand duurde 

 voort tot 1811. toen de Engelschen de Nederlanders in het bezit van Celebes 

 opvolgden. Zij kregen weldra geschil met den koniDg van Bone. Een der voor- 

 naamste geschilpunten was de weigering van dezen om de ornamenten van Gowa 

 af te staan. Het gemis daarvan was oorzaak, dat de koning van Gowa in zijn 

 rijk niet zooveel invloed en aanzien bezat, als hem toekwam, en dat de berg-Ma- 

 kassaren hem in het geheel niet erkenden, maar. de Soedang volgende, den koning 

 van Bone als hun opperheer erkenden, die daarvan gebruik maakte om Aroe 

 Mampoe tot koning van Gowa te benoemen en in het bezit van de Soedang 

 te stellen. Largzamerhand werd de verhouding tusschen het Engelsche bestuur en 

 den koning van Bone zóó. dat in 1814 een expeditie naar Celebes werd gezonden, 

 onder bevel van generaal Nightingale, om aan dien toestand een einde te maken. 

 Spoedig valt deze den koniDg van Bone in zijn residentie Rompegading bij Ma- 

 kassar aan, die genoodzaakt wordt de vlucht te nemen met achterlating van de 

 Gowasche ornamenten in handen van den koning van Soppeng, die ze echter 

 weder aan Aroe Mampoe overgeeft, door wien ze aan het Engelsch bestuur wor- 

 den afgestaan. 



Xadat in 1816 Celebes door het Nederlandsen Indische Gouvernement van 

 de Engelschen was overgenomen, werd de rijksbestierder van Gowa. Karaeng 

 Limbangparang, tot vorst aangesteld en tevens in het bezit gesteld van al de 

 rijkssieraden, waardoor de beide partijen eenigszins te zamen werden gebracht en 

 eenige rust ontstond in het vervallen rijk. Hierin echter mocht het zich niet lang 

 verheugen, want spoedig verschijnt in Gowa weer een zoon van den beruchten 

 Sangkilang, den valsehen Batara Gowa, met name Aboe Bakar of Karaeng Data; 

 die door zijn rooverijen en brandstichtingen het geheele land verontrust. Hij 

 weet een aanzienlijken aanhang onder de berg-Makassaren te verkrijgen en trekt 

 met 2000 man tegen den koning van Gowa op. Deze, bijgestaan door de Xe- 

 derlandsche krijgsmacht en den vorst van Sidenreng, verslaat hem na eenigen 

 tegenstand bij Beba, waar hij zelf wordt afgemaakt en 3 zijner zonen gevangen 

 genomen. 1819. Hiermede was de rust in Gowa en het gezag van den koning 

 hersteld. 



Om dit rijk weder eenigszins uit zijn venallen toestand op te heffen was 

 door het Engelsche bestuur kwijtschelding der vertiening verleend, welke maatregel 



