— 110 — 



hulptroepen naar Java en draagt veel bij tot de onderwerping van den Tanet- 

 teschen koning, La Pataoe. 



Govva ondersteunt ons eveneens bij het ten onderbrengen der rebellen in 

 Topedjawa en Polombangking. De rust in Gowa werd in 1835 verbroken door een 

 opstand tegen den vorst van de bevolking van Songkola en Badjing, die opgeruid 

 was door vier misnoegde, afvallige prinsen, Karaeng Pangkadjene, Karaeng Bonto- 

 mangape, Karaeng Oedjoeng en Karaeng Mandalle, welke ondersteund werden door 

 den koning van Tallo, bij wien ze, nadat de koning van Gowa de bevolking 

 door kracht van wapenen tot gehoorzaamheid gedwongen en de vier genoemde 

 prinsen uit zijn rijk verdreven had, te Samboengdjawa, zijn verblijfplaats, een 

 schuilplaats vonden. Op aandrang van het Gouvernement verjoeg hij ze van daar, 

 waarna zij zich naar de Gouvernements landen begaven en daar als vagebonden 

 rondzwierven. 



In 1838 werd weder het gedeelte van het landschap Sodijang, gelegen 

 beoosten den grooten weg naar Maros, aan den koning van Gowa teruggegeven, 

 onder afstanddoening van zijn aanspraken op Samboengdjawa, dat het Gouvernement 

 tot zich trok tot uitbreiding der hoofdplaats en aan den koning van Tallo, wien 

 het in 1828 als woonplaats was afgestaan, als blijk van ontevredenheid ontnam. 



Tot 1844 viel in Gowa niets bijzonders voor. Den 22 en October echter van 

 dit jaar had eene belangrijke gebeurtenis plaats, te weten, de plechtige huldiging 

 tot vorst van I-Koemala, ook genaamd Abdoelkadir Moehamad Aidid, die aan zijn 

 onderdanen de verplichting oplegt hem met den titel Sombangkoe aan te spreken. 

 Toch blijft hij slechts in naam regeeren tot aan den dood van den Bitjara Boetta, 

 28 November 1850. 



Bij Gouvernements besluit dd. 6 Februari 1852 Lr. N. werd de Gouverneur 

 gemachtigd I-Koemala als vorst van Gowa te bevestigen, hetgeen plaats had 

 den 23 en Augustus d.a.v. met renovatie van het vernieuwd Boengaaisch contract, 

 nadat de Gouverneur vergeefsche pogingen had gedaan een nieuw contract te 

 sluiten. 



In 1856 had zonder moeilijkheden de inlijving plaats van het leenrijk Tallo 

 bij het Gouvernements gebied. 



In dit rijk bestond eene betrekking, Daeng ri Patene genaamd, waaraan het 

 vruchtgebruik verbonden was van eenige padivelden, vischvijvers, enz. De laatste 

 persoon, die deze betrekking bekleed had, was Karaeng Happotjini. Na haar 

 dood werd geen nieuwe Daeng ri Patene aangesteld en werden, zoowel de padi- 

 velden, vischvijvers, gehuchten, enz., welke zij particulier bezat, als die, welke aan de 

 waardigheid van Daeng ri Patene waren verbonden, het eigendom van den koning 

 van Gowa en van eenige zijner bloedverwanten. Dit had plaats vóór de inlijving 

 van Tallo, zoodat bij de inlijving de koning van Gowa eigenaar was van die 

 goederen. Nu werd bij Gouvernements besluiten dd. 2 Juni 1857 No. 40 en 25 April 

 1858 No. 13 bepaald, dat aan den koning van Gowa gedurende ziju leven de voren- 



