TOORIOOPIC VERSLAG 



VAN HET 



"^M ^É*. ^SI* ^Hft ÜX ^0 "^Iff ^Mfe ^Hi tB> w 



Inleiding. 



Ik moet voor het volgende stuk over Balt de toegevenheid der welwillende lezers vragen. Zonder op Sali 

 zelf tot dezen arbeid voorbereid te zijn , was ik niet in de gelegenheid al mijn materieel zamen te bren- 

 gen en behoorlijk te rangschikken ; ik mogt te dien einde de goede manuscripten der priesters , die op Bali 

 tot mijne dispositie stonden , niet of maar voor een klein gedeelte gebruiken ; het ontbrak mij aan het 

 speciale onderwijs der inboorlingen over vele enkele punten , en ik was van een groot gedeelte mijner verza- 

 melingen verstoken. Deze omstandigheden zullen misschien eenigzins de vele en aan den schrijver het meest 

 bekende onvolmaaktheden van dit „voorloopig verslag"' verontschuldigen. 



Ik heb dezen arbeid voornamelijk in drie gedeelten gesplitst : 1. taal en letterkunde; 2. godsdienst, cul- 

 tus en verbrandingen ; 3. kasten en vorstengeslachten. Daarbij komt eene korte beschrijving van de Baline- 

 sche tijdrekening , en — als verklaring van het aan het slot dezes gelithographeerde manuscript Wrétta - San- 

 tjaja — eene optelling der Kawi- metra. 



Over den naam Bali is in het stuk „Oesana Balt'' in het Tijdschrift voor Neérlandsch Indië 9. 3. 340 eene 

 verklaring uit het Sanskrit gegeven. Later is van den schrijver de titel van een werk Bali - sanggraha 

 (am aan »Ji nnrTJim ) bekend geworden; dit werk, dat echter niet meer schijnt te bestaan, werd door een' 

 Pandita aan een der vorsten van Bali aangeboden. De naam is verklaard bali ss wiVesd , sanggraha s koem- 

 poelan ; het is dus volgens de Indische wijze van compositie , waar het woord , dat in den obliquen casus te 

 vatten is , voor het in den Nominatief staande geplaatst wordt , te verklaren : de vergadering der uitmunten- 

 den (der helden). Daarmede komt het Sanskrit sanggraha „zamenvatting" geheel overeen; bali is dan niet 

 als „offerande" op te vatten , maar als Nominatief van het Thema bdlin , een sterke , magtige , een held. 

 De naam Bali beteekent daarna een' held, en de in de Oesana Bali opgegeven naam van het land, Bali ang- 

 ka , de „schoot der helden" , is eene zeer fraaije en de stoute gezindheid van de natie uitdrukkende benaming 

 van het heilige land. 



Crawfurd en Raffles hebben het eerst op het groote gewigt opmerkzaam gemaakt, dat Bali in godsdien- 

 stige en wetenschappelijke opzigten heeft. Na hunnen tijd is er weinig van dat eiland bekend geworden, en men 

 heeft wegens gebrek aan die beleefdheid , die de Javanen aan den dag leggen , (die echter alleen hun on- 

 derdanig karakter aanduidt) de Balinezen voor een ruw onbeschaafd volk gehouden, van wiens kunde niet veel te 

 verwachten was. Men kan dan ook niet stellen , dat het geheele volk der Balinezen in kunsten (waarin zij klaar- 

 blijkelijk ten achteren zijn) of in wetenschappen boven de Javanen staan ; maar de priesters brengen ons het 

 standpunt voor het oog, waarop men vóór de invoering van het Mohamedanisme op Java stond; zij zijn 

 dan ook de eenige bewaarders der oude litteratuur en der godsdienst gebleven. Tot hen moet zich ieder 

 wenden , die opheldering van het Kawi wenscht ; zij zijn de uitleggers aller wetten en instellingen en heb- 

 ben van de oudheidkunde, door hun getrouw vasthouden aan de overlevering, bijna niets verloren of vergeten. 



