87 



Het schijnt dus, dat alleen de namen van deze feesten in het geheugen der Balinezen 

 leven, en dat zij, om te prijken, deze heilige namen op hunne beperkte feesten toepassen, 

 die, bij gebrek aan middelen, nooit zeer grootsch kunnen zijn. 



Wat echter bevreemden moet, is, dat ik, op indirecte wijze vragende, mij overtuigd heb, 

 dat ook enkele menschen- offers op Bali plaats gegrepen hebben ! Een vroegere vorst van 

 Karang Asem, die in den oorlog overwonnen was, heeft één' van zijne slaven in een bosch 

 van kant gebragt, en toen het ligchaam, met kleederen bedekt, onder de overige talrijke 

 offeranden geplaatst, om daardoor zijne magt van de goden terug te smeeken. De daad 

 kwam uit, doordien, onder het Veda- mompelen des Pandita, een wind ontstond en de 

 menschelijke gedaante onthulde. Vloek trof den vermetelen vorst , en hij kwam nooit we- 

 der tot zijne magt. Een ander voorbeeld is uit Gianjar bekend geworden, waar ook de 

 vorst (waarschijnlijk de eerste Deva Maisgis, die wegens zijne schandelijke daden in eene slang 

 veranderd zou zijn) een' slaaf (1) bestemd had, om hem te offeren; in den donker des 

 nachts wilde hij hem vermoorden, maar trof den regten persoon niet, doch wel zijn' ei- 

 genen zoon, die dan ook aan de spies gebraden en geofferd werd. 



Deze twee facta kunnen niet goed geloochend worden, daar ik over het eerste de berig- 

 ten niet alleen uit Badong , maar ook uit het met Karang Asem verbonden en lang be- 

 vriendde Mengoei, verkregen heb. De menschen van Karang Asem, willen er niet van 

 hooren. Van Gianjar is het een algemeen gezegde. Hoe ver die barbaarschheid gegaan is, 

 en misschien in stilte nog gaat in een volkrijk land, waar de gemeene man slaaf is en 

 geene waarde heeft, durf ik niet bepalen. Onder de menschen -offers is ook de weduwen- 

 verbranding , en ook de amok , bij ondergang van een rijk , te rekenen. 



De algemeene naam voor deze verzoenings-feesten is prajas-tjitta, gewoonlijk onnaauw- 

 keu ri g prajas-tista uitgesproken. Het woord beduidt, volgens Wilson, «eivpiation, penance/' ver- 

 zoening, boete," en is dus zeer gepast. Het Pantjawalikrama wordt uitdrukkelijk daaronder gere- 

 kend. Hiertoe behoort ook de zuivering van een huis, waarin een lijk geweest is. Het 

 feest der Saraswati , op Sanestjara manis in de week Watoegoenoeng , heefteenige gemeen- 

 schap hiermede; op dien dag worden de gezamenlijke boeken der vorsten in den tempel 

 uitgedragen en door het Veda-lezen des priesters voor het komende jaar gezuiverd. Een 

 ander feest is voor de wapens, in gelijker voege als het vorige, waarbij eene bloedige 

 offerande aan de Boetas noodzakelijk is. Nog een ander feest wordt gevierd voor het wel- 

 zijn der huisdieren, der koeijen, paarden, varkens, kippen enz. Tot de feesten behoort ook 

 het hanenvechten, niet alleen als een vermaak des volks, maar ook als eene godsdienstige verrig- 

 ting. Bij de feesten der groote tempels, b. v. des vergader ings-tempels van den Goesti Pam- 

 tjoettan, moet ieder, die tot de vergadering behoort, ten minste eenen haan zenden, en dezen of 

 zelf of door een' anderen laten vechten. Dit gebruik berust op de vooronderstelde vleesch- 



Gomedhajadjnja , het koe - offer ; 3) Manoesja -jadjnja , menschen - offer ; 4) Iiadjasoejajadjnja , het 

 offer des universelen vorsten (d. i. door hem geofferd). 5) Devajadjnja , 0) Resijadjnja , 1) Moetoja^ 

 djnja , 8) üaujasaj , 9) Rddjaloesanaj . 



(1) Goeling boentoet is de naam voor menschen -offers. 



22 9le deel. 1840. 8. 



