26 



einde van dat gedeelte, dat voor het XXIIste deel der Verhandelingen bestemd is, mede, 

 wat in de inleiding niet opgegeven is. 



Vooreerst betuigt de schrijver hier openlijk zijnen dank aan den President van het Batav. 

 Gen. den heer Dr. S. A. Buddingh, die de correctuur van den Hollandschen stijl in het stuk 

 heeft willen op zich nemen, en dezen met zoo veel moeite en zorgvuldigheid voortgezet heeft. 



Ten aanzien van die letters in het Javaansch-Balineesch alphabet, die niet in de Eu- 

 ropesche schriften voorkomen, maken wij den lezer opmerkzaam, dat in de drukkerij alhier 

 niet alleen geene Sanskrit-letters , die voor den deskundigen alle verwarring verhoeden zou- 

 den, maar ook geene Romeinsche karakters met diacritische teekens (punten boven of beue- 

 den den letter, of strepen en haakjes naar binnen en buitenwaarts gekeerd bij de letter 

 geplaatst) voorhande zijn. Het eenige teeken, dat wij tot onderscheiding hebben kunnen 

 gebruiken, was de apostroph. Dezen hebben wij dan voornamelijk in de overschrijving van 

 de Wrêttasantjaja altijd gebruikt, en willen hierop bijzonder doen letten, opdat men 

 dit teeken, waar het in zijne oorspronkelijke beduiding als apostroph staat, niet verwissele met 

 hetzelfde teeken, waar het verschil van k, g, p, b, en de de verwante aksara g'de k\ g', p } b' 

 (Skt. kh, gh, ph, bh), en verder van de dentale n en cerebrale ri, de dentale *' en de palata- 

 le s' enz., daargesteld wordt. Buiten de mogelijkheid der verwisseling van den eigenlijken apostroph 

 met dezen kunstmatigen , biedt echter voor de t-geluiden dit teeken geene toereikende onderschei- 

 ding aan. Wij hebben in het Balineesch schrift de twee t in de reeks der 20 aksaras, 

 en verder de aksara gde t; de eerste t beantwoordt aan het Skt. dentale ; de tweede aan 

 het Skt. cerebrale , en somtijds ook aan de cerebrale th; de aksara g'de aan de Skt. den- 

 tale th. Voor de d-geluiden hebben wij maar twee teekens in het Javaansch schrift, het eerste 

 en tweede in de reeks der 20 aksaras; het eerste beantwoordt alleen aan de dentale d; 

 het tweede aan de dentale dh zoowel als aan de cerebrale d en dh, welke beide laatsten 

 echter veel zeldzamer in de taal verschijnen, en daarom ook wel geen eigen teeken uit 

 het Sanskritsch voor het Javaansch alphabet noodig maakten. Om naauwkeurig den oor- 

 sprong der woorden aan te duiden, werden dus drie verschillende diacritische teekens 

 voor de t en voor de d vereischt, en als wij ook maar de teekens van het Javaansch schrift 

 (afgezien van hunnen oorsprong) wedergeven wilden, waren er toch voor de t ten minste twee 

 diacritische teekens noodig. Hetzelfde geldt van de drie verschillende s , naardien wij van 

 de gewone dentale s, èn de palatale (V) èn de cerebrale (sj) door teekens moesten scheiden. 

 Ook voor de korte ê, die of als pèpêt, of in kêrrèt (en pd-tjêrê), — dat aan de Skt. ri-vocalis 

 beantwoordt, — of in ngd-lêlèt (lè) verschijnt, hadden wij geen teeken, om de kwantiteit aan 

 te duiden. Daar echter de gewone e altijd lang is (oorspronkelijk bestond er geen korte e, 

 even als in het Skt.), hebben wij de laatste zonder kenteeken gelaten, de korte ê echter 

 van het teeken voorzien, dat anders altijd de lengte eens klinkers aanduidt en als bo- 

 ven d, i en oê zoodanig door ons gebruikt wordt. 



Bij dit gebrek aan teekens zijn ook soms de gewone letters, zonder eenige aanduiding van 



derzelver eigenlijke waarde, (voornamelijk in de eerste vellen van dezen arbeid) gebruikt, en 



zullen we, hopen wij, ons niet het verwijt van nalatigheid kunnen berokkenen, naardien in 



het manuscript van den arbeid al de kenteekens er bijgevoegd zijn. 



Wij hebben in dit stuk en vroeger gezegd, dat de aksara g'de k (Skt. kh.) in het Ba- 



