— 2 — 



sel opgeven. Zij weten echter geen reden voor die schrijfwijze, want 

 er bestaat geen grondwoord »ö>^»&»®»^ en er is, zoover ik weet, geen aanleiding 



tot het vermoeden, dat w»,*™*^ een verouderd woord zou zijn. 



Om het begrip raden uit te drukken gebruiken de Javanen de woorden 



•/t|»nu\ en <un hji ttin \ 



Deze omstandigheid leidt tot de vraag, of «a .*-«*» »n;» wellicht een woord 

 van vreemden bodem is en daarom in het Javaansch als stamwoord dient 

 te worden beschouwd. Tn dat geval is de spelling w,^?,,*,»^ en tm*V)^ 

 welke in het Jav. Wdb. van Roorda, vermeerderd en verbeterd door Yreede, ge- 

 volgd wordt, de ware; doch er wordt daar niets omtrent de herkomst meegedeeld. 



Een enkel woord over het subst. den. i» ***sm is hier op zijne plaats. 



De Javanen maken zeer terecht onderscheid tusschen: «)'•»>> — de op-} 



lossing van iets, waarvan uitlegging gevraagd wordt, en «**,«» = het raden 



(het verrichten van de handeling). Duidelijk blijkt dit uit het volgende voor- 

 beeld : 



HM^Mny ™<3* = Raadsel: mangsi 



l^mMiauMi: «sn*»w»S» = De oplossing (er van): timang wësi. 



Daarentegen zegt men : tf ^ *,> i>;< ê> 11 £>" 1^7 = zijn raden is fout = hij heeft 

 mis geraden. 



Om eenige orde in den rijken voorraad te brengen is het wenschelijk de 

 raadsels in de volgende vier rubrieken te verdeelen: 



A. raadsels, waarin naar één woord of één begrip gevraagd wordt: 



B. woordspelingen van samengestelde uitdrukkingen; 



C. verkortingen ; 



D. raadsels met figuren en op zich zelf staande letters en cijfers. 



In de eerste afdeeling heerscht de meeste verscheidenheid. De onderwerpen 

 hebben betrekking op menschen, dieren en planten, het meest opgereedschap- 

 pen, kleêren en allerlei zaken en handelingen uit de naaste omgeving. Vooral in 

 deze afdeeling, meer dan in de andere rubrieken, werpt men een blik in de 

 Javaansche huishouding. Nu eens kan de lezer met moeite een glimlach weer- 

 houden over de eenvoudigheid van het onderwerp ; dan weer moet hij erken- 

 nen, dat de opgave aardig gevonden is. Hoe meer studie men van de taal 

 gemaakt heeft, des te beter kan men dit laatste beoordeelen; want in eene 

 vertaling gaat dikwijls veel van het eigenaardige eener uitdrukking verloren. 



De tweede afdeeling bevat de eigenlijke ao> ,»&<&, «7 »o»~. === desa-raadsels 

 welke de onder Javanen meest algemeen bekende zijn. Want men zal moeiel ijk 

 eene desa vinden, waar men niet eenige daarvan met succes kan debiteeren. 

 Jongens, die karbouwen hoeden, geven ze elkaar bij voorkeur op. 



Van twee samengestelde uitdrukkingen noemt men de eerste deelen, ver 



