10 



liet doel uitnemend geschikt , al is het werk niet aangenaam te lezen : 

 „Staden ten Brink". 



28. J. C. van Ryneveld : Veldtocht der Nederlanders op het eiland Celebes, 

 in de jaren 1824 en 1825 (1840): „Ryneveld". 



29. Het journaal van den baron Van der Oapellen op zijne reis door de 

 Molukken in het Tijdschrift voor Ned.-Indië, bl. 281 en 357 van den 

 17 en jaargang (1855), II e deel: „V. d. C.- Journaal". 



30. P. J. Veth: Borneo's Westerafdeeling II e deel (1857): „Veth". 



31. De verwijzingen naar deel II van dit werk, dus naar de verzameling 

 Brieven: „B". 



Ten slotte mag ik niet nalaten in de eerste plaats warmen dank toe te 

 brengen aan mijn vriend Nieuwenhuyzen , die met zooveel belangstelling deze 

 uitgave volgde en mij dikwerf met zijne uitgebreide kennis en met groote 

 welwillendheid ten dienste stond. 



Dan nog meen ik hier waardeerend te moeten gedenken den altijd tot 

 vriendelijke tegemoetkoming bereid gevonden directeur der Koninklijke Biblio- 

 theek Dr. W. G. C. Bijvanck , die mij onderscheidene inlichtingen wist te geven. 



Eindelijk houd ik mij overtuigd de tolk te zijn van hen , die in onze 

 Indische geschiedenis iets meer zien, dan eene weinig aantrekkelijke amorphe 

 massa, gelijk me eens van geleerde zijde werd toegevoegd, wanneer hier 

 erkentelijk hulde wordt gebracht aan Van de Graaff's waardigen kleinzoon- 

 en naamgenoot, die mij de Brievenverzameling ter beschikking gaf en aldus 

 voor de kennis van het tijdvak der regeering van baron Van der Capellen 

 eene hoog te waardeeren bijdrage deed leveren. 



's Gravenhage , Juni 1901.. P. H. van der Kemp. 



