50 § 21. Elout en Van der Capellen op reis over Java. 



doordien , volgens bericht van zijn zwager Servatius uit Holland , deelde 

 Engelhard aan Elout mede, zijne ambtelijke toekomst hopeloos moest 

 geacht worden: „omdat het werk, het door Zijne Excellentie Daendels op het 

 eiland Java gehouden bestuur aantoonende, zoodanige impressie op deszelfs 

 vrienden in Nederland gemaakt had, dat zijlieden niet schenen te zullen op- 

 houden om van hun invloed tot mijn bederf alle mogelijk gebruik te maken 1 '. 



Zoo besloot de geërgerde den strijd maar op te geven en zich rustig in 

 het landelijke terug te trekken, waartoe eene ongezochte gelegenheid bestond , 

 zijnde hij voor een gedeelte eigenaar van de onder Daendels verkochte 

 Buitenzorgsche landen en van de onder het Engelsch bestuur geveilde streken 

 in het regentschap Tjiandjoer. Doch ook hier kwam hij weder in ongelegen- 

 heid, nu ten gevolge van de vijandige richting, die de gouv. gen. Van der 

 Capellen ten opzichte van het particulier landbezit insloeg. Engelhard 

 gaf dit aanleiding, om de betrekkingen met den oud-Commissaris-Generaal 

 te vernieuwen. Hij deed het, eerst door correspondentie — vandaar boven- 

 vermelde brief — vervolgens door zelf naar Holland zich te begeven , waar hij 

 den heer Elout ging spreken. Op uitstekende wijze ontvangen, dank ook de 

 ontevredenheid, die daar Van der Capellen's beleid begon te verwekken, 

 verliet hij weder vol hoop het vaderland en zette voet aan wal te Batavia, 

 kort vóór het aftreden van dien landvoogd. De correspondentie met den heer 

 Elout bleef Engelhard intusschen onderhouden , waarbij de regeering van Van 

 der Capellen menige veer liet zitten i ). De veranderde bestuursrichting ging 

 eerlang zelfs gepaard met een aanbod aan Engelhard om eene plaats in den 

 Raad van Indië te bekleeden, waarvoor echter nu bedankt werd, wegens 

 hoogen leeftijd ; maar de aldus gewijzigde stemming jegens hem leidde niet- 

 temin , ultimo 1829, tot het toeleggen van een pensioen, liefst van f 1000 

 'smaands, nog wel ingaande met 1 November 1828 — en dat, terwijl men 

 destijds enorm aan het bezuinigen was! Hierdoor verklaarde hij zich gered, 

 „uit de onaangename omstandigheden, waarin ik mij gedompeld zag", luidde 

 Engelharde dankbrief aan Elout dd. 16 April 1830. „Ik kan nu" , vervolgde 

 hij, „zoo lang mijne krachten toereiken, nog nuttig zijn voor de Indische 

 aangelegenheden, en zal volgaarne daartoe medewerken, indien ik door Zijne 

 Excellentie den heer Gouverneur-Generaal J. van den Bosch geroepen worde. 

 Vooral hoop ik , nimmer de van Uwe Excellentie genoten gunstbewijzen te ver- 

 vergeten, en Uwer Excellentie's toegenegenheid en achting voortdurend te 

 behouden." 



Alzoo het o p en neer van het Indische leve n ! 

 g 21. De heeren Elout en Van der Capellen waren menschen, die, toen ze 



zich naar Indië begaven, het goede wilden met oprechten zin, ja, maar tevens 



i) Zie nader § 52 sub d. 



