66 § 26. Bousquet's vriendschap voor Van de Graaff. 



raadslid in Nederland aan den Koning en het Ministerie mededeelde. Het is 

 mogelijk, dat Bauer de zaak te donker inzag; dat meende althans een man, 

 die overigens ook den staat bedenkelijk vond , namelijk de raad van Financiën 

 Wappers Melis 1 ). Maar vlak daartegenover stonden Van de Graaff en de zijnen; 

 deze oordeelden de toestanden bijzonder gezond ; de belemmeringen waren 

 slechts van tijdelijken aard; ze ontsproten uit de behoefte aan een grooter werk- 

 kapitaal. Met de gemakkelijkheid , waarmede Van de Graaff geldelijke zaken 

 behandelde, rekende hij zelfs batige saldo's voor, waarvan het maximum 13, 

 het minimum 2 millioen gulden was, al naar men de cijfers rangschikte 2 ). Wie 

 er soms anders over mochten denken , meenden het niet goed met Indië , 

 waren eigenlijk Van der Capellen's en Van de Gkaaff's vijanden, geene 

 braven, geene deugdzamen, maar ellendige egoïsten. Muntinghe, nu ja, ook 

 een archi-egoïst en vol erroneuse begrippen ; het bleek nu iemand , die er 

 niets van wist 3 ). En Bauer dan? Hij was inmiddels overleden, maar kort 

 vóór zijn afsterven, kwam hij, „door de waarheid overwonnen en overtuigd' 1 , 

 tot inkeer, berichtte Van de Graaff naar Holland 4 ). Wellicht gaf deze 

 erkenning van „eigene dwaling 11 kort vóór den dood, naar het inzien van den 

 Briefschrijver, eene hoogere wijding aan de bekeering. „Je profeste d'avance", 

 schreef anders een wijzer man , „contre les faiblesse s qu'un cerveau ramm olli 

 pourrait me faire dire ou signer" 5 ). 

 8 '26 6 ) Het spreekt vanzelf, dat een man als Van de Graaff — met de snelle 



loopbaan, die hij maakte; met den doordrijvenden aard, die zich allengs 

 ontwikkelde ; met begaafdheden , die anderen niet hoog genoeg stelden , om 

 het meesterachtige te vergeven ; met den grooten invloed , dien hij toenemend 

 kreeg en waardoor menigeen in zijne belangen geknakt werd - - tegenstanders 

 en vijanden had „van welke ik echter op dit oogenblik nog geen enkelen 

 openlijk ken'', schreef hij einde 1826 7 ); doch, zoo de in het duister woelenden 

 hem leed mochten veroorzaken, voor een deel werd dit opgewogen door een 

 staf van vrienden en bewonderaars. 



Onder hen verdient in de eerste plaats genoemd te worden Mr. I.' Bousquet, 

 bij wien Van de Graaff op Molenvliet ging wonen, nadat diens familie naar 

 Holland was teruggekeerd 8 ). Toen aan dit genoegelijk samenzijn voorloopig een 

 einde kwam , doordien Van de Graaff op inspectie zou gaan , achtte de gast- 



i) Bijdr. E. bl. 121 en 128. 



«) Bijdr. E. bl. 119; B. bl. 224. 



») B. bl. 215, 224, 245, 249. 



*) B. bl. 215. 



6 ) Renan in zijne „Souvenirs d'enfance et de jeunesse." 



6 ) In noot 2 B. bl. 158 wordt naar deze paragraaf 26 verwezen; dit moet ecbter zijn bl. 5 — 6 

 hiervóór. 



7) B. bl. 298. 



8) B. bl. 114, 129. 



