74 § 29. De Raad van Financiën biedt begrooting voor 1817 dd. 20 Maart aan. 



moest bepalen, om dd. 20 Maart 1817 aan de Regeering te zenden een pak 

 stukken, houdende o. a. : 



de begrootingen der residentiën van Java, door den Raad zooveel mogelijk 

 gecorrigeerd, eene begrooting van geheel Java; de begrootingen der Molukken, 

 Banjemiasin, Makasser, Banka, Palemhang en voor onze handelsbetrekkingen 

 op Japan; militaire begrootingen; eindelijk eene generale begrooting van 

 Ned.-Indië. 



De Raad merkte daarbij op : 



Dat de verwarde staat van beheer , de ontstentenis van alle bescheiden , 

 en het ongewone van diergelijken arbeid in deze gewesten , zooveel hinder- 

 palen geweest waren om het werk op den behoorlijken tijd en tevens op eene 

 voldoende wijze ten uitvoer te brengen ; 



dat bij de vergelijking van de moeielijkheid, die zelfs in het moederland 

 bestaan had om de eerste staten van begrooting te formeeren, met de 

 omstandigheden, die tot dusverre in deze gewesten hadden plaats gehad, 

 alwaar nauwelijks de naam , veel minder de ware beteekenis eener begrooting 

 was bekend geweest, het als waarlijk gelukkig mocht worden aangezien , dat in 

 het tijdvak van één jaar de eerste grondslag gelegd werd , op welke reeds in dit 

 en volgende jaren de inkomsten en uitgaven van Nederlandsch-Indië volgens 

 zekere en onwrikbare regelen konden worden vastgesteld ; dat zij echter 

 aan de overgelegde stukken thans geene andere benaming konden geven 

 dan dien van grondslag, en zij, President en Raden, vooralsnog huiverig 

 waren om de resultaten , welke ze opleverden , met genoegzame zekerheid te 

 waarborgen ; 



dat de berekeningen , in 1795 door de toenmalige Hooge Commissie 

 opgemaakt, alsmede die nader door den Heer Dirk van Hogendorp in 1802, 

 door den generaal Daendels in 1814 en eindelijk door den Britschen L*-Gou- 

 verneur Rafflks in 1817 in het licht gegeven, bij onderlinge vergelijking die 

 schroomvalligheid vermeerderd hadden , vooral daar de eerste der twee laatst- 

 gemelde eene zuivere winst van vijf millioen rijksdaalders, of acht millioen 

 Indische guldens aan het moederland beloofde , terwijl de tweede een deficit 

 van meer dan twee millioen ropijen (Ind. G-uld.) aanwees , wanneer men het 

 tekort, op den staat vermeld, voegde bij de aanzienlijke wissels, welke door 

 het Gouvernement van Java op dat van Bengalen waren getrokken , het daar- 

 door bewezen werd , dat de weg , tot hiertoe tot het formeeren van financieele 

 begrootingen ingeslagen, onmogelijk leiden konde tot het bekomen van 

 zuivere en zekere resultaten. 



Verder ten aanzien van het door den Raad geleverde : 



Dat President en Raden van Financiën niet vermetel genoeg waren om te 

 verzekeren , dat alle onnauwkeurigheden , in vroegere financieele staten inge- 

 slopen, in dezen arbeid door hen waren vermeden, of uit den weg geruimd; 



