88 § 35. Minister Falck's aandrang om remises. 



directeur Goldman en schout-bij -nacht Melvill, om ze met behoud hunner 

 betrekkingen in te nemen. Evenzoo ging het 't volgende jaar 1827 , toen ook 

 Muntinghe van het tooneel verdween; het was nu onze Bousquet, die 

 als algemeene secretaris vergunning kreeg om in dit hooge college mede te 

 beraadslagen. 



Eindelijk zag hij zich echter ook tot lid van den Raad van Indië benoemd, 

 waarin hij werkzaam bleef, tot de dood op den 3 en November 1831 hem 

 wegnam. Met hem daalde ten grave , gelijk het in eene resolutie van den 

 8 en d. a. v. luidde: „een waardig medelid, even verdienstelijk door zijne 

 bekwaamheid en onvermoeiden ijver voor 's lands belangen, als geacht en 

 bemind om zijne maatschappelijke hoedanigheden 11 '). 



Eind goed, al goed: zoo gaat het ook in 's Levens comedie. 

 Dat kon niet alleen gezegd worden van hem, die als trage arbeider zoo 

 dikwerf op zijn brood kreeg , doch ook van den in 1832 benoemden opvolger J. I. 

 van Sevenhoven, den man, die als resident van Cheribon zoo gekermd had, 

 en die al jaren lang de verheven illusie koesterde om als „het toppunt zijner 

 wenschen 11 eerlang met Edel Heer te worden aangesproken 2 ). Trouwens, hij 

 verdiende met den aangebroken zwarten tijd de plaats ten volle. Had hij niet 

 reeds in 1814 aan Van den Bosch in Nederland geschreven , dat iets als een 

 Cultuurstelsel erg goed zou zijn 3 )! 



§ 35. Het geldelijk wanbeheer in Indië was wel voor een groot deel aan de 



staatslieden aldaar te wijten, doch tevens, wat aangaat de tekorten, aan het 

 Opperbestuur , speciaal den departementschef van de Koloniën , A. R. Falck. 

 Bij Nederlands beste en knapste publicisten, staat Mr. Falck hoog aange- 

 schreven; in zijne betrekking van minister van Koloniën heb ik echter te 

 vergeefs naar eene enkele verdienste gezocht ; eigenlijk is het meer dan erg 4 ). 

 Hij liet ze daar in Indië maar reilen en zeilen , zooals ze het er goedvonden, 

 en ze vonden dat natuurlijk heel goed. Nochtans wat meer practische belang- 

 stelling door den staatsman, wiens hart, naar hijzelf had verklaard, hing aan 

 de kolonie, zou het land ten goede zijn gekomen; wat meer belangstelling 

 dan zich uitte in het eeuwig geschrijf over koloniale remises. Kon de minister 

 dan niet bevroeden, dat in eene veroverd geweest zijnde kolonie alle bronnen 

 tijdelijk geleegd waren en alles van meet aan moest opgetrokken worden, dat 

 daarvoor kapitaal noodig was , dat bovendien eene te harde fiscale hand voor 

 den nieuwen meester weinig gewenscht kon worden geacht ! 



§ 35 sub a. Het moet echter erkend worden , de regeering in Indië werkte dat streven 



<) Landelijk stelsel, dl. Il, bl. 480; T. v. N. I. 1865 dl. II, bl. 334. 



2 ) B. bl. 277. 



3 ) Zie den door mij gei^laatsten brief in het T. v. N. I. , Augustus 1896, bl. 83; het inlei- 

 dend woord op bl. 81 is echter van de redactie. 



*) Zie ook Mijers's ongunstig oordeel in Baud, bl. 212. 



