§ 37 sub b. Van der Capellen en Elout over het vergaan der Evertsen. 97 



Molukken had gekocht ten behoeve van de kinderen zijns zwager in Alkmaar l ). 



Reinwardt zelf was bijna het slachtoffer van deze schipbreuk geworden, 

 daar hij eerst het voornemen had gehad om evenzeer met de Arinus Marinus 

 de terugreis te aanvaarden ; doch weinige dagen vóór het vertrek zag hij er van 

 af, ten einde alsnog de gelegenheid te hebben een bezoek aan de Moluksche 

 eilanden te brengen. 



Dientengevolge verliet hij eerst Indië medio 1822 met het schip Elisabeth, 

 achterlatende „vele vrienden", die zijn vertrek betreurden, gelijk Van de 

 Graaff naar Holland meldde 2 ). De Bataviasche Courant van 6 Juli 1822 

 wijdde hem mede een waardig woord: „Het noodlot", schreef ze o. a. , 

 j, hetwelk de door den heer Reinwardt successivelijk gereed gebragte kostelijke 

 verzamelingen van allerlei aard , met de schepen Evertsen , Amsterdam en 

 Arinus Marinus afgezonden , getroffen heeft , wel verre van zijn iever te 

 verflaauwen of ter neder te slaan, heeft als het ware, slechts gediend, om 

 meerdere blijken van zijnen onvermoeiden arbeid aan den dag te leggen 3 ). 



De Grouv.-G-en. had het treurig bericht over de schipbreuk van de Evertsen § 37 sub b. 

 ontvangen, toen hij medio 1819 in de Preanger was, op eene tweede reis over 

 Java, waartoe de marine-commandant Wolterbeek hem te Semarang opwachtte, 

 om met dezen , die per Tromp de reis van Batavia derwaarts gemaakt had , 

 den tocht naar Soerabaja voort te zetten 4 ). 



„Ik denk", schreef de heer Van der Capellen dd. 12 Juli 1819 van 

 Soekaboemi aan Wolterbeek over de schipbreuk , ,,Ik denk dat UHEdGr. 

 thans door de twee brieven van den 8. b. N. Buijskes, namelijk een van 

 Buijskes en een van Rulofs , beter van alle de omstandigheden betrekkelijk 

 den ongelukkigen Evertsen zal geïnformeerd zijn dan door eene mededeeling 

 der brieven van den heer Elout , waarvan ik echter den eerste en meest 

 gedetailleerde , waarvan hij melding maakt in zijne brieven van 12 en 20 

 Mei, nog niet ontvangen heb. Ik kan dit ongeluk niet vergeten. Zoo veel is 

 zeker, dat dadelijk bij het wakkeren van den wind de boel reeds in disorder 

 geraakt is , en dat wel zeer weinige dagen na het verlaten van straat Sunda. Dit 

 doet mij denken, dat men zich bij het doen der reparatiën en het maken van 

 rapport hierover te Soerabaija onverantwoordelijk gedragen heelt. Hieromtrent 

 kan , dunkt mij , geen te streng onderzoek plaats hebben ; en degeen , die door 

 zulk eene nalatigheid aanleiding tot dat ongeluk gegeven heeft , behoort 

 strengelijk te worden gestraft. Op de ontvangst eener officieele missive van 

 Buijskes dd. 12 Mei (waarin hij o. a. ook kennis geeft van 10000 piasters op 



i) B. bl. 163. 



2 ) B. N° 107 bl. 189. 



3 ) In deze mededeeling, waaraan ik ontleende noot 1 B. bl. 190, wordt het ongeluk met de 

 Ida Aleida nog vergeten. 



4 ) Zie Palembang, bl. 517 vv. ; ov. 187 vv. 



7 



