§ 43. V. DE Gr. EN Van PaNHUYS IN 1820 CONCURRENTEN VOOR DEN EaAD V. InDIË. 107 



geweest. Wèl had de heer Van der Capellen destijds vernomen, dat 

 uitgestrekte terreinen aan Europeanen en Chineezen waren verhuurd , waar- 

 onder de Resident zelf en eenige zijner bijzondere vrienden behoorden , maar 

 deze wetenschap had voorloopig niet verder geleid , dan tot eene opdracht 

 aan inspecteur Van de Graaff om eerlang een nader gezet onderzoek in 

 te stellen '). 



Eene bijzondere omstandigheid verhinderde , dat aan deze opdracht onmid- 

 dellijk gevolg werd gegeven. Van de Graaff , zich ziek gevoelende ; deels 

 door overwerken, deels door lichamelijke kwalen 2 ), zocht naar ontspanning 

 in eene zeereis , en de Landvoogd , reeds destijds vervuld van de gedachte , 

 om zich het lot der Molukken aan te trekken , zond den tot hoofdinspecteur 

 benoemde, overeenkomstig diens wenschen 3 ) , derwaarts, begeleid, mede 

 op diens verzoek , door vriend Meylan en twee jonge mannen , met 

 wier ouders hij bevriend was of was geweest, namelijk de zonen van 

 Bousquet en Borwater 4 ). „Van achteren" werd door „sommigen" deze zeven- 

 maandsche reis beschouwd meer als een kabaal , verhaalt Van de Graaff , om 

 hem van den Landvoogd te verwijderen dan in de verwachting, dat hij zich 

 „van deze in alle opzigten épineuse commissie zoude kunnen kwijten". Waarom 

 sommigen dat meenden , terwijl het een openbaar feit kon zijn , dat de geheele 

 reis overeenkomstig 's inspecteurs wenschen was , weet ik niet. Maar het werd 

 eerst in 1824 geschreven , toen overal „verborgen" vijanden schenen op te 

 doemen 5 ). 



De inspectiereis liep bijzonder eervol af; Van de Graaff komt clan 

 ook herhaaldelijk als eene gebeurtenis in zijn leven er op terug 6 ). Met 

 Meylan diende hij er dd. 5 Juni 1821 een verslag over in, dat de afschaffing 

 .van den alleenhand el , zoomede de kolonisatie van Boeroe en Ceram aanbeval. 

 Het rapport maakte op den Landvoogd, gelijk deze naar Holland schreef, 

 een diepen indruk, zoodat Van de Graaff er zijn invloed niet weinig door 

 zag versterkt 7 ). 



Midden in deze Moluksche reis sterft het lid van den E-aad van Indië § 43. 

 Van Braam. 



Volgens het Uegeeringsreglement werden de vacatures in dat hooge 



') Oorzaken, bl. 22. 



2 ) B. bl. 60—61, 62, 64, 70, 74, 80—81, 86. 



8 ) B. bl. 92—93. 



*) B. bl. 92—93, 108, 113. 



6 ) B. bl. 210. 



«) B. bl. 113, 174, 185—186, 186—187. 



7 ) Zie den brief op bl. 141 van Mijeb's Baud. Men zie mede de bl. 254 — 255 aldaar aan het 

 rapport gewijd. Ook andere schrijvers hebben geheele stukken uit dit verslag overgenomen, als 

 het T. v. N. L 18 e jaai'gang (1856), dl. I bl. 172, Kniphorst's „Historische schets van den Zeerooj", 

 bl. 95 en elders. 



