§ 52 sub d. De vervolging tegen ass.-res. De Serrière. 169 



geloven, dat dit zoo is. — De heer Petel viel wat ia het omslagtige, en 

 was zeer splendied in zijne uitgaven en dit voorzie ik, dat met hem ook het 

 geval zijn zal op Paccalongang ; hij verstaat geen economie ; of de speculatie 

 van den heer Arnold voordeeliger voor hem zal afloopen , moet de tijd leeren. 

 Ik mag het wenschen, maar zie het er niet op: de tijd zal dit leeren '). 



„De advertentie van den procureur-generaal Esser 2 ) , voorkomende in de 

 Bataviasche Courant van den 25 December a. }). n° 52 contra den assistent- 

 resident voor de politie der Ommelanden A. L. P. de Serrière 3 ) , als 

 beschuldigd van ontrouw, opzettelijk pligtverzuim , aanmatiging van gezag, 

 misbruik van magt en knevelarij , zal Uwe Excellentie zoo met bevreemding 

 als verontwaardiging gelezen hebben 4 ). Geloof mij, HoogEdelGrestrenge Heer ! 

 dat aan alle deze feiten hij, Serrière, zich voor jaren heeft schuldig gemaakt, 

 en het heeft een ieder , daarmede bekend , verwonderd , dat hij zoo lang buiten 

 vervolging is gebleven. Nadat de bewijzen onloogenbaar waren , heett hij , 



') Ik dacht er eerst aan om deze mededeelingen over den heer Petel weg te laten; doch 

 Engelhard doet hier weder eene profetie, die uitgekomen is, en tweedens krijgt men hier iets 

 over de indigocultuur , waarvan in deze periode onzer Indische geschiedenis wel wat mag worden 

 gezegd. In de „Memorie van den Commissaris-Generaal J. van den Bosch, 1831 (Verslag mijner 

 verrigtingen in Indië, gedurende de jaren 1830 , 1831 , 1832 en 1833)" in de Bijdragen van het 

 Koninklijk Instituut voor taal-, land- en volkenkunde van Ned. - Indië , 1864, leest men op bl. 376: 



„De indigokultuur werd mede beproefd. Reeds vroeger had dezelve op Java bestaan , dan zij 

 was onder het bestuur van den Gouverneur-Generaal Daendels afgeschaft. Sedert had de heer 

 Petel die kuituur weder opgevat en de nieuwe bereidingswijze, derzelve ingevoerd. Door de 

 aanmoediging , welke de heer Burggraaf Du Bus aan dezen tak van landbouw had verleend , 

 was de hoeveelheid daarvan , in 1823 {dit is een schrijffout) uitgevoerd , tot ruim 17.000 

 en in 1830 tot ruim 46.000 'S? gestegen. De kosten der productie echter waren aanmerkelijk, 

 zoodat bij de daling van den prijs der indigo , tengevolge van de steeds toenemende uitbreiding 

 dezer kuituur in meer andere landen , de in dien tijd hier te lande opgerigte en aanvankelijk 

 zoo veel belovende fabrieken allen zijn te gronde gegaan en de ijverige en kundige heer Petel, 

 die zooveel had toegebragt om dezelve tot stand te brengen , ook daardoor zijn aanzienlijk 

 fortuin verloren en zijnen algeheelen ondergang berokkend heeft." 



2 ) Zie ook over Esser B. bl. 172 en 189. 



3 ) B. bl. 82 N° 52. 



4 ) Bedoelde advertentie was van den volgenden inhoud: 



PRO JUSTITIA. 

 Alzoo bij resolutie van President en Leden in den Raad van Justitie te Batavia , van den 

 20 sten dezes jaars 1824, is goedgevonden en verstaan, om in verzekerde bewaring te nemen, 

 den persoon Anthonij Lodeivijk Paulus de Serrière , gesuspendeerd Assistent-Resident voor de 

 Ommelanden van Batavia, beschuldigd van ontrouw, opzettelijk pligtverzuim , aanmatiging van gezag , 

 misbruik van gezag en knevelarij, en de beschuldigde zijne woning verlaten heeft, zonder dat hij 

 tot nu toe is kunnen worden achterhaald, zoo brengt de ondergeteekende Procureur-Generaal 

 bij het Hoog Geregtshof van Nederlandsch Indië, deze misdaden ter kennisse van alle, zoo 

 hoogere als lagere plaatselijke autoriteiten, met rekwisitie, om alles te doen wat noodig is, 

 ten einde den beschuldigde ter overlevering te achterhalen, en ter bereiking van dit oogmerk 

 de beambten van policie werkzaam te doen zijn; blijvende gemelde autoriteiten verantwoordelijk 

 voor al hetgeen, waaromtrent zij bij deze, ten dienste der regtspolicie worden geadverteerd. 



Be Prokureur-Generaal voornoemd, 

 Esser. 

 Batavia, den 24sten December 1824. 



