HOOFDSTUK V. 



Brieven in 1818 van de bestuurshoofden Mr. A. P. Smissaert te Muntok 



en G. F. Meijlan te Tegal. 



Toestanden op Banka. De resident van Pehalongan. Van de Graaff's strijd 

 voor het nieuwe stelsel. Het reglement op de in- en uitvoerrechten. Wanbeheer 

 der houtbosschen. 



N° 13. *) Van Smissaert. — Muntok, 23 Maart 1818. Volstrekt kunnen 

 wij ons niet begrijpen, wat de oorzaak zij der voortdurende afwezigheid van 

 onzen gewezen president , wiens aankomst reeds zoo lang met ongeduld verbeid 

 is. Het geheel wegblijven van alle schepen van Batavia , daar toch nu de 

 moesson reeds sedert "meer dan veertien dagen kentert en de sterke stroom 

 bedaard is , verwondert ons niet minder. Met de eerste gelegenheid schrijf mij 

 toch, bidde ik u, wat wel de oorzaak zij van dit onbegrijpelijk stilzwijgen. 

 Denkt men soms niet meer aan Banka of denkt men er te veel aan? Hebben 

 de bloodaards , die in December te Batavia zijn aangekomen , aldaar zoodanigen 

 schrik omtrent onze positie ingeboezemd, dat men, ons allen als verloren 

 beschouwende, vermeent, dat wij noch geld, noch rijst, noch verversching 

 behoeven, noch schrijven waard zijn? Aan geld en rijst trouwens is nog geen 

 gebrek in de eerste maand ; doch verversching en goede tijding , beiden 

 onontbeerlijk voor ziel en ligchaam, en wier gemis zelfs, in dit geenszins 

 gezonde klimaat , eindelijk dodelijk is , ontbreken ons volstrekt. Van een weinig 

 roode wijn door de Marianne voor mij aan de kanonneerboot afgegeven, laven 

 wij ons , de heer Coop a Gboen en ik , met de grootste moderatie , gezamenlijk 

 op één flesch daags ons gerantsoeneerd hebbende, terwijl die heer mij daaren- 

 tegen van al het overige verzorgt , dat hij nog heeft , niets dan visch alhier 

 te bekomen zijnde. Binnen kort echter moet ontzet komen of wij moeten van 

 rijst, visch en water leven. Ik had mij, hier naar toe. gaande, zoo goed 

 geapproviandeerd , en dat wel , naar ik meende , voor eene goede zes maanden , 

 en niet alleen dat ik hier niet van jouisseer, maar alles is denkelijk in die 

 vervuilde Marianne bedorven en verrot. Welk heerlijk debuut voor mij op 

 Banka. Eene fatale zeereis , eene in dit seizoen dodelijke landreis , zinkingskoorts , 

 gebrek, anderdaagsche koorts en dan het pijnlijke gevoel, dat men vergeten 

 wordt. Wil mij, mijn vriend, door uw spoedig, spoedig antwoord toonen, dat 

 deze beschuldiging u niet gelden durft. Tracht te verwerven bij een Grooter, 

 Hooger, Voornamer, doch ook een vriend van allen, die het wel meenen, dat 



') Deze brief is , voorzien met ophelderende noten , reeds opgenomen in Palembang bl. 360 ; 

 ov. 30; doch met hinderlijke fouten, waarom ik hem hier op nieuw overneem. 



