N° 105. Van de Gbaaff aan Mk. C. T. Elout dd. 7 Juli 1821. 187 



aan de Hoofddirectie van financiën gesuppediteerd. Het zoude hier de plaats 

 zijn Uwe Excellentie bekend te maken, met hetgeen er in den voorleden jare 

 is voorgevallen, met betrekking tot eene partij lijnwaden uit Nederland als 

 eene proeve naar herwaarts gezonden. Dan daar het onderzoek, hetwelk 

 daaromtrent heeft plaats gegrepen , nog niet geheel is afgeloopen , durf ik het 

 niet wagen , om vooralsnog mijn gevoelen over dit onderwerp te uiten. Alleen 

 mag ik er dit bijvoegen , dat uit al hetgeen ik gezien heb , de overtuiging 

 bij mij gevestigd is , dat het onderzoek thans aanhangig , mits hetzelve doel- 

 matig bestuurd worde, strekken zal, om eene aanzienlijke nieuwe bron van 

 welvaart voor de Nederlandsche fabrieken te openen. 



Het Vendu-departement, hetwelk in 1816 niets opbragt, is over 1821 

 geschat aan den lande te zullen opbrengen f500.000. Hierbij moet men echter 

 niet uit het oog verliezen, dat van deze som behoort te worden afgetrokken, 

 de bezoldiging der ambtenaren van dit departement, alsmede dat gedeelte, 

 hetwelk de koopman op de verkoopingen van het Gouvernement meer voor 

 's Lands producten zoude besteden of kunnen besteden , wanneer er geen 

 opgeld of vendu-gelden bestonden. 



Van liet muntwezen is onlangs , zoo ik mij niet vergis , een verslag 

 aan het ministerie van Koloniën ingezonden. Het is nog altijd raadselachtig , 

 waar de immense sommen kopergeld , en vooral de koperen duiten , heenvloeijen , 

 en waaraan men de voortdurende agio van de koperen munt in de oostelijke 

 residentiën van Java , ongeacht de massa ; die onophoudelijk in omloop wordt 

 gebragt , moet toeschrijven. 



Daar mijn brief reeds , zoo ik vrees , te lang is geworden , zal ik de 

 overige inkomsten thans niet aanroeren. Alleen kan ik de Houibosschen niet met 

 stilzwijgen voorbij gaan , wegens de groote oplettendheid , die deze huishouding 

 bij voortduring vordert. Reeds vóór mijn vertrek naar de Molucco's was de heer 

 Van L awick van Pabst bestemd om den heer Von Winckelmann 1 ) te remplaceeren, 

 zoodra men voor dezen eene andere convenabele betrekking zoude gevonden 

 hebben. Bij het daarop gevolgd overlijden van gemelden heer, werd dus de 

 Directie over de Bosschen aan den heer Van Pabst opgedragen, die deze 

 functiën in 1820 in de maand October aanvaardde 2 ) met allen den ijver tot 

 herscheppingen , die hem eigen is , en dien ik Uwer Excellentie niet behoef te 

 beschrijven. Weldra ontving het Gouvernement de blijken daarvan in eene 

 menigte volumineuse voordragten , die elkander verdrongen en alle succes- 

 sievelijk aan mij, dadelijk bij mijne terugkomst uit de Molucco's, te beurt 

 vielen. Door eene bedaarde behandeling is het mij gelukt , hem in het spoor 

 terug te dringen en verwarringen voor te komen , die ongetwijfeld zouden zijn 



!) Verg. bl. 43 noot 3. 

 2 ) Verg. noot 2 bl. 130. 



