61 . 



bij uitzondering een vorm met ma- van denzelfden stam (intensief of niet) 

 naast zich, maar dan is de beteekenis eene andere en in geen geval kunnen de 

 oem- vormen met de ma- vormen in een zelfde schema worden gezet, zooals 

 in het Tont. de oem-, ma- en me- vormen. 



Eenige stammen komen voor zoowel met het prefix m a- als met het 

 infix -oem-, in verschillende beteekenissen, b.v. 



soema'e „aan boord gaan, te paard stijgen, in een wagen stappen". 



ma sa' e „een nieuw huis inwijden," dus met zekere plechtigheid de 

 trap bestijgen"; stam sa 'e, Sang., Minah. t. sake. Hier is waarschijnlijk 

 masa'e samengesteld met ma- II; zoodat dan ma sa 'e beteekent „in huis 

 zijn, te huis zijn". 



Van den stam i r e (Sang, k i r e) komt o e m i r e- „ja knikken" en 

 maire „beloven"; dit ma- is ma III en maire beteekent „ja knikken tegen 

 een ander." Zie Hfdst, Tt, bl. 159. 



ma oer a „wat hebben? wat willen? wat bedoelen?", oem o era „wat 

 zullen doen, wat aanvangen?" (zie beneden). 



oemawita „boomklimmen", manga wita „in een boom klimmen om 

 de vruchten". 



Thans zullen eerst een aantal voorbeelden worden gegeven van Talaoet- 

 sche oem- vormen, daarna zal over de beteekenis van oem worden gespro- 

 ken en ten slotte zal de vorming van het Praesens en het Praeteritum der 

 oem- vervoeging worden behandeld. 



doemangana „ huis beklimmen", st. dangan a, Sang. d a n g e n g, 

 Bent. rangen. 



loemape „het eiland in zijne breedte doorloopen," st. lap e. 



loemoeloesa „van een boom afkomen," st. loeloesa, Mal, loeloes. 



loemintoeta „van een berg afdalen," st. lintoeta, Sang, da/in toe. 



n o e m e m a „ begeeren," st. n e m a. 



soemosota „ dalen," st. s o s o t a, Tont. sosor, soso'd J ) 



soema'e „varen, paardrijden," st. sa' e, Sang., Minah. t. sake, Tag. 



Bis. sak ai. 



soema'a „berg beklimmen, st. sa'a, Sang. Bent. saka. 



soemandaga „echtbreken," st. sandaga. 



soemoeta „binnen," st. soeta, Sang. s o e ë, Bar. s o e a, Jav. Mal. sok. 



1) soemosor is in het Tont. „de trap opgaan, een berg bestijgen," dus juist het tegenover- 

 gestelde als in het Talaoetsch. Toch zijn de woorden naar den vorm geheel gelijk. Da verklaring is waar- 

 schijnlijk hierin te zoeken dat men in het Tont. dikwijls zegt itjasosor ,.geraakt uaar boven, komt 

 de trap te bestijgen" voor itjalëpok „komt te vallen," om niet door een woord van ongunstige be- 

 teekenis een ongeluk in te roepen. Door een dergelijk gebruik kan het Tal. s o s o t a eene beteekenis 

 hebben gekregen juist tegengesteld aan de oorspronkelijke. 



