107 



of voorwerpen die men als personen wil laten optreden. Voorbeelden: i Oe- 

 poenga „Grootvader", i Toeanga „Mijnheer", i Mawoe „de Heer', i 

 mom o „de kleine meid", i mainga „de kleine jongen", i amangkoe 

 „mijn vader", i Loenggoe (naam van een vogel in een verhaal), i Woeta 

 „de Blindeman'', i Asianga „de Arme". In oepoenga en a m a n g a is 

 deze i geheel met het woord samengegroeid, zoodat men steeds i oepoenga, 

 iamanga uitspreekt. 



In den Vocatief wordt, zooals wel vanzelf spreekt, dit lidwoord wegge- 

 laten. Doch bij iamanga blijft het behouden, bv. in het begin van het 

 Onze Vader „o Iamang iami soe Sorga!" Ook in ia'anga (Sang. 

 iakang, Mal. kaka') „oudere broeder, zuster" blijft de i met het grond- 

 woord verbonden, bv. dario' ia'anga „het oudste kind", iami taroeari 

 r i n g a n iami taria'anga „ wij de jongere met de oudere broeders en zusters". 



De plaats van alle aanwijzende voornaamwoorden is achter het door 

 hen bepaalde woord, bv. ba/e'oe indi „dit mijn huis", bowone rnata- 

 nggaka oede „die hooge berg", panganga/ina soe Ta/oda oede „die 

 verhuizing naar Talaoet". 



§ 65. Vragende Voornaamwoorden. 



Van personen: isai „wie?" 



Van zaken: apa „wat?" 



De plaats dezer vragende voornaamwoorden is achter het woord dat zij 

 bepalen, bv. esaka isai n anoe poisindi? „ wie is de man die daar 

 gaat ?", aloë apa iapa toewan ga „ welke boom(en) moet(en) omgehakt 

 worden?", iamioe isai isaka toemondo „wie van ulieden gaan visschen?" 



Apa wordt ook als substantief gebruikt en dan verbonden met de pro- 

 nomina suffixa, bv. ta/inga ntooemata, oede apane? „het oor van den 

 mensch, wat (deel) van hem is dat?", indi aola' o e apane? „dit is een 

 werktuig voor wat?" 



I sai wordt in den 3 den en 4 den naamval tot si sai „aan wien, tot 

 wien, voor wien, wien?" I sai is het Sang. i sai, Minah. si sei, Bikol isai, 

 Petapa'sch i se, Boano'sch isoi, Kasimbarsch si sea, Oemalasa'sch si se e, 

 Tontolisch J ) sii, Boengkoesch i nai, Mandarsch id., Boeolsch i ta'i, Loin- 

 dangsch ihee, vgl. Boengk. ai en Tontemb. a'i „deze", Loind. aia. Het is 

 dus waarschijnlijk dat sai een aanwijzend voornaamwoord van den l sten per- 

 soon tot wortel heeft en samengesteld is met een lidwoord, waarvan nu nosr 

 maar alleen de s is overgebleven. 



1) Deze vijf talen worden in de Tominibocht gesproken. 



