109 



ito o e sa san e tawe ma'ola'a, arawe iapaola' ito o e soe tooemata 

 waine „hij zelf doet liet niet, maar hij laat het doen door andere menschen". 

 Over het Sang. wederkeerend voornaamwoord ba tan ge n g, zie Sprklc. 

 bl. 250. 



§ G8. Onbepaalde Voornaamwoorden. 



Hiertoe kan men de volgende woorden brengen : 



is ai „wie, al wie"; imangisai „alwie maar, iedereen die"; laatstge- 

 noemde vorm is een onbepaalde of meervoudsvorm van is ai. Voorbeelden: 

 i s a i m a d i r i, b a 1 a s a e „ wie niet wil, laat 'm"; paba/oto ,isai mapoeloe 

 „zegge het wie wil ".Constructies als is ai apa n mapoeloe „wie maar wil" 

 zijn navolgingen van het Maleisen (siapa jang soeka), want apa n komt 

 als onbepaald voorn, woord in het Talaoetsch niet voor. 



i mangisai m a n g a w o e s o e, s a r o e n g a m a ' a s o m b a roe'oemaua 

 „al wie liegt zal straf ontvangen". 



„Iemand" is: piad oe sangkatooe; „niemand" is: tawed oe 

 sangkatooe; „iets" is: manga apa (een onbepaalde vorm van ap a) ; „niets', 

 is: tawed apa, of sterker nog, tawe manga apa „heelemaal niets". 



Dit piad o e is het Sang. p i a' „er is, er zijn", gevolgd door het lid- 

 woord; in zinnen als de volgende kan het worden vertaald door „wat, al wat", 

 piad oe ipapoeloenoe, anoenoe „is er iets dat (al wat) door u wordt 

 begeerd, het is het uwe". In piad o e is dus o e betrekkelijk voornaam- 

 woord. 



„Alles" is abi, bv. saranapa soe meda anoeana abi? „moetal 

 wat op tafel is alles worden weggenomen?" 



Het in den bovenstaanden zin gebruikte saranapa beteekent „al wat", 

 bv. tantilangoesoe ra toe saranapa ndatoe, boe roe soeRoeata 

 saranapa nDoeata „geef den keizer al wat des keizers en Gode alwat Godes 

 is". In het Sang. is het bestanddeel sara van deze uitdrukking zoowel 

 sara' „grens, grensteeken", vgl. Benten. saran, als sarang „tot aan, zelfs" 

 bv. tawe sarang sëngkataoe „zelfs niet tot één mensch toe, niemand"; 

 tawe sarang sënsoe/e „geen enkelen keer", zie Sprkk. bl. 251, 253, 279. 

 Of dit sara hetzelfde is als wat voorkomt in de uitdrukking sara sawa 

 „man en vrouw", bv. Ba'e-wa'e i Loenggoe roea sara sawa „Ver- 

 telling van den vogel Loenggoe en zijn wijfje", is niet zeker; in dat 

 geval zou sara z. v. a. „tot en met" beteekenen. Het is echter meer waarschijn- 

 lijk dat sara het voorvoegsel sa- „één", met 't invoegsel -ar- bevat, of dat 

 sara samenhangt met tara-, het in § 20 behandelde voorvoegsel. 



