48 



papasaira'o ngkoea'e itooe = laat hij water putten, 

 papasaido ngkoea'e si tooe = beveel hem water te putten. 



Voor ma'ida'a moet natuurlijk gelezen worden : m a io 1 a ' a, imper. 

 p a i o 1 a ' a. 



Amagoe i toeanga masa'ete soe awa/o, i amioe paa/i- 

 haka manantoeroeta: zoodra mijnheer te paard gestegen zal zijn, moet 

 ge dadelijk volgen. 



Voor pa'anaoengawe enz. stel ik voor te lezen : panaoenga- 

 we i'o mapaaoerasoeallomisaen voor apoeloewe enz. i ' i t e 

 madaringite tatanatam Mawoe Roeata. 



§ 55. A r i e wordt zoowel met den Imp. als met het Fut. verbonden. 

 Het verschil is, dat a r i e met Fut. als het ware een levensregel geeft (a r i e- 

 we i'o mamate = gij zult niet dooden) en ar ie met Imp. op een bepaald 

 geval slaat (arie pamita apa oede = kom niet aan dat ding). 



Tusschen beide in staat dan de gered upliceerde vorm arie pap- 

 pita; kom er niet telkens aan. Door dezen vorm is men er toe gekomen, 

 om den passieven imper. b. v. p a t e, het worde gedood enz. bij arie altijd 

 te voorzien van p a (liefst nog wel pap volgens de uitspraak) ook, waar dit 

 p a geheel ongemotiveerd is. Waar de Sangireezen dus b. v. spreken van 

 arie' pate = het worde niet gedood, abe poto' = het worde niet ge- 

 slacht, abe ë'boe' = het worde niet uitgetrokken, abe kapoeloe=ge 

 moet niet willen, abe kaëng = ge moet het niet eten, zeggen de Talaoe- 

 reezen arie pappate, arie pappotota, arie pa'abboeta, arie 

 pappoeloe, arie pa'anna. 



§ 56. In mauipanga/apais de gewone imper. te vinden, vooraf- 

 gegaan door m a n g en verdient het aanbeveling, de woorden te scheiden. 

 Het wil zeggen: haal maar door, ga je gang maar met halen. Hiermee is de 

 geheele moeilijkheid opgelost. 



§ 57. In tata (Salib. tak ka) meen ik 't Sang. woord mëntëhang 

 te vinden. Pado tata = pahëdo mëntëhang „eerst straks" — zal 

 't gebeuren, gedaan worden. Voor b o e a heeft men op Siaoe : b o e _i ' e. 



§ 58. Mandoema'oepa (Sang. m ë n d o e m a k o e') „meten met 

 den vadem in het rond" ; mara'oepa (Sang. d o e m a h ë ' k o e' ) = omhel- 

 zen ; oemaika'oepa = doen alsof men omhelst. De i hierin en de i m 

 in oemaimba/oeda (Sang. mangëmba^oedë', -oemba/oedë') 

 willen zeggen: doen als bij maka'oepa = omhelzeu en mama/oeda = 



