nen, die op blads. 374 en volg. werden ontvouwd, voor ken steeds de natuurlijke echtge- 
noote van dat hemellicht was, zoo kon het ook niet anders of de Koningin des Nachts 
moest iu hun oog wel de hoogste vertegenwoordigster wezen van het vrouwelijk prin- 
cipe, te meer daar haar macht en invloed voornamelijk op den voorgrond treden ge- 
durende de duisternis, die immers het tijdperk is der koude, van den dood, in één 
woord van de Jin. Zoo verklaart het zich dan ook, waarom men in de Geschiedboe- 
ken van de Han-dynastie geschreven vindt, dat „de Maan het hoogste is van alles wat 
tot het vrouwelijk beginsel der Natuur behoort” (#3) en Luu Poeh Wej, de schrijver 
uit de derde eeuw vóór onze jaartelling, mm bewoordingen, die reeds op bladz. 102 
werden aangehaald, de Maan voor den grondslag verklaart van alle werkingen van het 
vrouwelijk principe. | 
Hen element, dat in hooge mate aan den invloed van de warmte onderworpen 
is en dus in de eerste plaats van een passieve natuur mag heeten, is het water. Door 
de werking van de zon laat het zich omzetten im mist, wolken en regens, waaraan de 
bodem zijn vruchtbaarheid en levengevende kracht ontleend; en daar het dus slechts 
een lijdende rol vervult im de handen van den Grooten God des Levens, daarom 
brachten de Chineezen met het gansche vrouwelijk gedeelte des Heelals ook het water 
onder de heerschappij der Maan, de Koningin der Jin. Het is alweder Lioe Ngan, 
die het bestaan van dit oude volksbegrip in het China van zijn tijd bewijst doordien 
hij in zijne vermaarde geschriften deze aanteekening heeft geboekt: „de koude adem 
„van het opeengedrongen beginsel Jin vormt water, en de quintessence van het wateri- 
„ge element is de Maan” (°). 
Het zal waarschijnlijk wel nooit zijn uit te maken, of deze overoude vereenzel- 
viging van de Maan met het water haar eerste ontstaan aan de bekendheid des volks 
met eb en vloed te danken had, Want daar het juiste tijdstip, waarop zij een arti- 
kel in de wijsgeerige geloofsbelijdenis der Chineezen werd, zich niet bepalen laat, zoo 
is het. ook onmogelijk om te weten te komen, of de voorvaderen der hedendaagsche 
zonen van het Rijk van het Midden destijds reeds ver genoeg in de richting van het 
zeestrand waren afgezakt, om met eb en vloed bekend te kunnen wezen. Doch wat 
hiervan zij: zeer aannemelijk is het zeker, dat de oude ingewortelde begrippen in 
dien geest ten zeerste zullen zijn versterkt geworden toen het volk, hetwelk ze koesterde, 
eenmaal de werking van de Maan op het getij te aanschouwen had gekregen. Koh Hoeng, 
de wijsgeer uit de vierde eeuw, die in dit werk voor het eerst op bladz. 204 werd 
aangehaald, bevestigt dit. „De quintessence van de Maan beheerscht het water’ — 
zoo zegt hij in zijne philosophische bespiegelingen, die onder den naam van Pao-phoh- 
tsze nog een voorname plaats onder de hiteratuurschatten van China innemen — wen 
„het is daarom, dat bij volle maan de vloed hoog is” (6%). 
(5) Ter plaatse, zoo straks in noot 23 aangehaald. 
(64) Hwai-nun-tsze, hoofdst. 111. 
(85) „Vermeerderde en verbeterde Schatkamer van allerhande Zaken”, hoofdst, L. H , 

