
— 499 — 
Indien men nu het oog slaat op het Fmoy van den modernen tijd, en ziet 
hoe daar op den dag van het Gravenfeest weduwen en weezen eveneens om de over- 
ledenen zitten te roepen op de graven en aldaar spijzen en offergaven plaatsen (zie 
bladz. 187), denkt men dan niet onwillekeurig aan het overoud gebruik om de ziel 
van den doode terug te roepen-naar het lichaam? Moeielijk immers valt het aan te 
nemen, dat het geroep tot het reeds vergane of half vergane lijk zou zijn gericht, 
en even moeielijk laat het zich denken dat de offerspijzen voor het doode lichaam 
bestemd zouden wezen; zonder twijfel hebben dan ook èn geroep èn offerande op het 
graf hetzelfde doel als het terugroepen van de ziel terstond na het overlijden en de 
algemeen gehuldigde gewoonte om spijzen klaar te zetten in de onmiddellijke nabij- 
heid van den ontslapene, die in het sterfhuis op begrafenis wacht: aanlokking van 
het duplicaat, dat men terug wil brengen in het lijk. 
Een bewijs voor de jwstheid dezer zienswijze levert het feit, dat het tijdperk 
van het Gravenfeest, zooals de lezer uit bladz. 189 en volg. weet, speciaal aan de 
zorg voor het gebeente en de rustplaats van den doode is gewijd. Want is deze 
zorg niet mede een kind van het geloof, dat het tijdelijk verdwenen duplicaat weder 
eenmaal het lichaam zal bezielen, en dus een zuster van het gebruik om. de ziel 
terug te roepen en door offeranden te lokken naar het lijk? Komt heden de ziel 
nog niet terug, zoo redeneerden waarschijnlijk de grafbezoekers in overouden tijd, 
wellicht zal ons streven een volgend maal met beteren uitslag worden bekroond: — 
laat ons dus middelerwijl de grafstede reinigen en herstellen en nauwkeurig zorg 
dragen voor het lijk, opdat de ziel het toch ten allen tijde behoorlijk zal kunnen 
betrekken! De kaarsen, door de hedendaagsche grafbezoekers bij het vervullen hun- 
ner kinderplicht ontstoken (zie bladz. 187}, hebben mede blijkbaar ten doel de ziel 
uit het Rijk der Duisternis, waarin zij rondzweeft, den weg te wijzen naar de plaats, 
alwaar de doode rust (°); en zelfs is het zeer aannemelijk dat de opzichtelijke papier- 
tjes, die bij dezelfde gelegenheid rondom en op den grafheuvel worden neergelegd, 
oorspronkelijk geen andere bestemming hadden. 
Nog een bewijs dat het Gravenfeest is ingesteld om de verrijzenis des lichaams te 
bewerkstelligen, meenen wij te mogen afleiden uit het thans nog in China heerschende 
gebruik om ook in de zevende maand des jaars spijzen te zetten op de rustplaatsen 
van de dooden. Uit onze verhandeling over de requiemplechtigheden van die maand 
weet de lezer reeds, dat de zielen der afgestorvenen alsdan de Hel heeten te verlaten 
A 
„frappe à grands coups sur un tambour et il appelle son fils à haute voix: „Viens, lui dit-il, 
wviens! sors de ta retraite! nage jusqu’ici! Je te placerai à côté de moi dans mon bateau, et si tu 
ves mort, je,te donnerai une tombe dans la cimetière, une tombe entre des fleurs et des arbustes; 
„tu dormiras mieux là*que dans les vagues”’ — Mais le malheureux appelle en vain, et regarde en 
vvain. Quand la nuit descend il s'en retourne en disant: „J’irai demain plus loin, mon pauvre fils 
me m’a pas entendu’ 
(®) Vergel. bijv. hetgeen op bladz, 333 over de kaarsen op de offertafeltjes, en op bladz. 
334 over de „weglantarens”’ der zevende maand is gezegd, 
83 
