
— 508 — : 
ning van iemands kracht en macht. Doch de onbeschaafde gaat nog verder. Zelfs 
het bezit van een afbeeldsel geeft, volgens hem, invloed op het individu, en evenzoo 
bekendheid met den naam; vandaar het opmerkelijk verschijnsel, dat een wilde over 
het algemeen zoo ongaarne zijn portret laat maken en met zooveel tegenzin zijn 
naam onthult. Thans nog verandert de Chinees bij ziekte of tegenspoed slag op slag 
van naam, en herdoopt hij altijd zijne dooden onmiddellijk na het overlijden : — 
een overblijfsel blijkbaar van het oude volksgeloof, hetwelk allen invloed van kwaad- 
gezinden op de zielen van levenden en dooden daardoor meende te bemoeielijken- 
Het bewijs dat dit geloof in het China van eertijds werkelijk bestond, levert de in 
de noot op bladz. 7 aangehaalde autoriteit, volgens wien de boschspoken van Foeh-_ 
kjen geen kwaad kunnen doen indien men slechts hun naam noemt. 
Bezit men dus het afbeeldsel van een mensch, dan heeft men ook 
macht over zijne ziel: ziehier het beginsel, waarop de praktijken der Chineesche 
poppetantes zijn gebaseerd. Zij vervaardigen het houten afbeeldsel van een kind, 
weten door tooverij de ziel van het wicht te dwingen dat te betrekken en doen 
vervolgens die ziel, telkens wanneer het hun goedduukt, naar andere streken gaan 
om er de dooden te ondervragen. Dit alles werd reeds op bladz. 238 met 
eenige uitvoerigheid beschreven, en kan dus hier met stilzwijgen worden voorbijgegaan. 
Nauw in verband met het beginsel, waarop de poppetantes werken, staat 
waarschijnlijk de vreemdoortige spookbezwering met behulp van de zoogenaamde lijf- 
vervangers, op bladz. 268 van dit werk beschreven. Immers — is het geloof aan de 
mogelijkheid om iemands ziel naar willekeur in en uit zijn beeltenis te doen gaan 
eenmaal gevestigd in het brein van den onbeschaafden mensch, dan blijft dezen nog 
slechts één kleine schrede te doen, en de zekerheid vestigt zich in hem dat elke ziel 
gedwongen kan worden haar intrek te nemen in elk willekeurig beeld. Het komt 
dan slechts op de middelen aan, die men bezigt ter bereiking van het doel. Oor- 
spronkelijk nu had het Chineesche gebruik om op het Groote Zomerfeest voor alle 
huisgenooten papieren lijfvervangers te maken en deze te doen opgaan in de vlammen, 
waarschijnlijk niet veel anders ten doel dan de kwaadberokkenende geesten uit hun 
lichamen naar die poppen te verbannen, en vervolgens hieruit te verjagen door mid- 
del van vuur. Van dit element bedienen zich ook somtijds de Sumatranen tot het 
uitdrijven van spoken; althans Marsden verhaalt, dat zij den geest, die een krank- 
zinnige bezeten houdt, uit diens lichaam trachten te verjagen door den patient in 
een hut te plaatsen en deze hierop in brand te steken (°). 
Loo dus kwade geesten door het woeste voorkomen en de wilde gebaren van 
duivelbanners verdreven kunnen worden, en derhalve vreesachtigheid, den levenden 
eigen, ook een trek in hun karakter is — laten zij zich dan ook niet door schrik- 
beelden uit de buurt van bewoonde plaatsen drijven ? 
(7) Spencer; hoofdst. XVIII, $ 132, 















