
Thans een enkel woord over de papieren kleederen en verdere benoodigdheden, die 
de bewoners van het Rijk van het Midden ten gerieve van hunne dooden in de 
vlammen werpen. 
UL. Brandoffers van hleederen, huisraad en andere benoodigdheden ten behoeve 
van. de dooden werden reeds op verschillende plaatsen van dit werk beschreven. Op 
bladz. 15 en 16 zijn de voornaamste soorten van papiergeld opgesomd, die door tus- 
schenkomst van het vuur den zielen in de andere wereld worden toegezonden; — op 
bladz. 334 en 336 is medegedeeld, hoe de Chineezen op de offerfeesten der zevende 
maand papieren kleedingstukken met hetzelfde doel verbranden ten gerieve van de 
schimmen; op bladz. 540 eindelijk is aangestipt, hoe zij langs denzelfden weg de 
zielen in de Onderwereld van huizen, tuinen, welgevulde schatkamers, huisraad en 
zelfs van middelen van vervoer voorzien. Doch hoeveel er ook omtrent het onderwerp in 
den loop van dit werk ten beste werd gegeven, nog lang schetst het dit onderdeel 
van, den eeredienst der zielen in al zijn omvang niet; want ook voor elken doode in 
het bijzonder wordt steeds gedaan wat de lezer in dit boek voor alle afgestorvenen 
gezamenlijk: verrichten zag. 
Indien men in die papieren namaaksels de schimmen, de nagalmen van wer- 
kelijke geldstukken, kleederen en voorwerpen van huiselijk gebruik te zien heeft, die 
in overoude tijden aan de dooden werden geofferd (19), dan hadden de Chineezen van 
weleer een gebruik te meer met vele hedendaagsche min beschaafde volkeren gemeen. 
In Afrika, bij de Koesa's, verbranden de weduwen van de hoofden al het huisraad, 
en hetzelfde geschiedt onder de Bago's; doch deze werpen bovendien hun geheelen 
voorraad rijst en levensmiddelen mede in het vuur. Ook de Comanchen doen de 
wapenen van de dooden opgaan in de vlammen., Spencer, aan wiens werk (1°) deze 
voorbeelden zijn ontleend, maakt ook van de papieren modellen der Chineezen 
gewag, en merkt op dat ranother life, in which the burnt semblances of things 
are supposed to be useful, must be figured as of a very shadowy kind’; doch 
onzes inziens doet men wel hier in de eerste plaats met een hoogere beschaving reke- 
ming te houden, die, in haren ontwikkelingsgang „steeds onder den invloed van een 
ER roedelik bekende behoudziekte gestaan hebbende, maar noode met de oude 
gewoonte heeft kunnen breken en daarom ruwe vernieling van de bezittingen van de 
dooden heeft plaats doen maken voor een practische plechtigheid, welke zoowel met 
den beschaafden spaarzamen geest der natie als hare ingewortelde liefde voor het oude 
rekening houdt. 



Hoe uu kwamen de oude Chineezen er toe om voorwerpen van allerlei aard 
ter wille van de dooden te doen opgaan in de vlammen? Waren zij dan niet over. 
tuigd dat het vuur ze totaal vernietigde, of werd het gebruik door een ander denk- 
beeld overheerscht? Ongetwijfeld was dit laatste het geval. 
Î (!°) Thans nog worden ter eere van Confucius zijdestoffen verbrand. . Zie bladz, 440. 
(°) 7Principles of Sociology”; hoofdst. XIV, $ 108. 
| 34 

