— 526 — 
stammen in de meest duidelijke vormen op. Spencer noemt er in hoofdstuk XX1T 
van zijn werk ($ 166) niet minder dan een zestiental wen merkwaardig is het, hoe- 
wel zeer natuurlijk trouwens, dat zij, op slechts een enkele uitzondering na, alle de 
zielen maar dieren doen verhuizen die voor den mensch gevaarlijk zijn, als beeren 
hyena's, krokodillen, tijgers, luipaarden, ratelslangen , leeuwen. Met zooveel voorbeel- 
den voor oogen kan het waarlijk geen verwondering baren, dat ook de oude Chinee- 
zen de overtuiging huldigden dat de twee groote roofdieren van hun Rijk, de tijger 
en de krokodil, door menschelijke duplicaten waren bewoond. 
Tot op den dag van heden zelfs gelooven de bewoners van het Rijk der Bloe- 
men stellig en vast, dat elke tijger, die eens een mensch verslonden heeft, niet door 
de ziel van zijn slachtoffer wordt verlaten, maar zich door haar dwingen laat om an- 
dere menschen te verscheuren. Onaannemelijk is het dus niet dat hunne onbeschaafde 
voorvaderen hetzelfde van den krokodil zullen hebben gedacht, dat vraatzuchtige mon- 
ster, hetwelk hun zeer zeker evengoed als de tijger bekend moet zijn geweest, daar 
immers de primitieve mensch bijna altijd langs de oevers van rivieren woont. Ver- 
bidding van het dier of, zoo men wil, van de daarin huizende ziel van den verslon- 
dene, lag nu dadelijk voor de hand; en dat zij zelfs in de Middeleeuwen altijd nog 
in zwang was, bewijst de op bladz. 290 weergegeven episode uit het leven van den 
Gouverneur van Tsjhao-Tsjow, die levend vee offerde aan de alligators, welke op de 
rivieroevers van zijn gebied mensch en dier verslonden. Het geloof dus dat hij be- 
woond was door een menschenziel, werd voor de oude Chineezen de eerste aanleiding 
om den krokodil te verheffen tot voorwerp van eeredienst. 
Dat die eerste eenvoudige vereering, onder den invloed van een altijddurende 
vrees voor het afschuwelijk monster, hetwelk telkens als een spookbeeld oprees uit het 
water om in een oogwenk een slachtoffer mede te slepen naar het onbekende diep, 
zich gemakkelijk moet ontwikkeld hebben tot een vrij uitgebreiden. offerdienst ter eere 
van een machtigen watergeest, behoeft zeker geen betoog. De opkomst van den 
landbouw en de daarmede gepaard gaande aanwas der oeverbevolking dreef echter het 
dier meer en meer uit de onmiddellijke nabijheid van bewoonde plaatsen, zonder dat 
het nochtans zijn karakter van watergeest verloor. Zijn aanvallen werden allengs 
zeldzamer en de vrees, die hij steeds placht in te boezemen, nam in dezelfde mate 
af; eindelijk zelfs kreeg hij het karakter van een weldoenden Watergod, toen de 
landman in hem den voorbode en zelfs den gever van de bevruchtende lenteregens 
begon te zien. De rol, die hij sinds dat oogenblik als „Loeng”’ of Draak in de my- 
thologie van het volk heeft gespeeld en die uitliep op zijn officiëele verheffing tot godheid 
en zinnebeeld van de Keizerlijke waardigheid, werd reeds op bladz. 291 en volg. ge- 
schetst, zoodat wij volstaan kunnen met den lezer daarheen te verwijzen. 
De oorsprong van den Drakenkoning der Zeeën, omtrent wien op bladz. 156 
en 292 een en ander werd gezegd, zou hier gevoegelijk buiten bespreking kunnen 
blijven, omdat die god niet op Chineeschen bodem is ontstaan, maar een product van 
het Boeddhisme is, Desniettemin echter zij er de aandacht op gevestigd, dat ook hij, 

