/ 



GRAMATICA. 20S 



»'anaqnjë tigë (B), ['anaqnjaw tigaw (S)]" ; zijne drie kinderen en zijne kinderen 

 zijn drie; 



»'anaq mate (B), [inataw (5)] gawi banjaq", veel heerendienslplichligen ; en »'anaq 

 mate gawinjë banjaq (B), 'anaq mataw gawi'ö banjaq (S) ; zijne heerendienstplichtigen 

 zijn veel; 



»'itoelah njedi(j)e takot (B), 'itoelah njaw di(j)'aw takot (S)"; dat is het, wal hij vreest; 



c. de benaming van eenig voorwerp met een voorzetsel bijv. t(ë)'ndi haloe"; 

 zoowel van steen als van steen zijn ; 



d. sommige bijwoorden en voorzetsels; zoo beteekent: »dalam" en »di dalam" 

 niet alleen; in, binnen; maar ook: ergens in zijn, binnen zijn ; »këdalam"; naar binnen, 

 en, naar binnen gaan; 



»di loe(w)'a</r" ; buiten en builen zijn; 



»këloe(w) , a^r"; naar buiten, en, naar buiten gaan, of, naar buiten komen; 



«di 'alas'*, op, boven en boven zijn, ergens op zijn; »ke*atas" ook »[koe(w)'atas 

 (5)], of »katas"; naar boven, en, naar boven gaan; 



»di bawah"; onder, beneden, en, onder zijn, beneden zijn; »kebawah"; naar 

 beneden, en, naar beneden gaan, of, komen enz. 



Dat werkwoorden eventueel als zelfstandige naamwoorden kunnen worden gebruikt 

 leert ons o. m. het volgende voorbeeld: »di(j)'ë (B), [di(j)'aw (S)] njesal"; hij heeft 

 berouw. 



Later zullen wij zien, dat ook zelfstandige en bijvoegelijke naamwoorden, zeg- 

 woorden en werkwoorden gebruikt kunnen worden als bijwoorden, voorzetsels en 

 voegwoorden. 



Eenvoudige werkwoorden. 



De eenvoudige werkwoorden worden gevormd door vóór het grondwoord een van 

 de vier neusletters »ng", »ni", »n" of »nj" — niet altijd daarvoor nog hel voorvoegsel 

 »me" — te plaatsen. 



De beginletter van het woord bepaalt welken neusklank het voor zich neemt. 

 In sommige woorden verandert dan wel vervalt de beginletter bij het aannemen van 

 den neusklank, als: 



»'angkot"; vormt: »ngangkot", opnemen en wegdragen; 



»ba'ü/r"; vormt: » (më)'mba'i"<7r" of wat meer in gebruik is: •raa'ijr", betalen; 



•damagr"; vormt: »(më) , ndama#r", breeuwen; 



»dënga<?r"; vormt: «nengagr", hooren (het eenige woord, waarin de *d" vervalt) ; 



»djahn" ; vormt: »(më)'ndjalï*n", rijgen; 



»(ë)'mbjq (B), (e)'mb*'aq (S)"; vormt: »ngëmb«q (B), ngëmbt'aq (5)", blaten; 



»(ëyrap»'ng" ; vormt: «ngëmptng", het aanrichten van een gezamenlijk feestmaal 

 na den oogst, waarbij »(ë) , mp^ng , ' den hoofdschotel uitmaakt; 



»(ë)'ndas"; vormt: «ngëndas", op eene onderlaag leggen om er kracht op uit te 

 oefenen ; 



