me (Gm 
of kemiri, uit welker vrucht de olie wordt geperst voor dagelijksch gebruik. 
De pisang wil hier niet tieren, de doerian ontbreekt. 
Als geschikt voor timmerhout werden mij opgegeven de inggoel, maranti, 
simboerlangit, mai-mai, sibëkakajoe djaboedjahei, dédap, dokoem; voor brand- 
hout in het bijzonder majang, loeboekaboe; voor werpspietsen majang, agëng; 
delit, endilik; voor de greep van de djoeloeng-djoeloeng (een kleine degen) en 
andere wapenen traspialei, tambatoea, sangkétanpakpak. 
Van de bamboesoorten groeijen hier slechts twee, de bëtong en de boeloenipis. 
Voorts rijst, djagong, oebi (Battaksch gadoeng), komkommers, laboe katjang 
(Batt. ritik), kladi (Batt. soekat), de tjingkeroe (Mal. sindjelei), dawa en dawatjoer, 
voor de voeding geteeld, en voor de nijverheid de indigo. Een weinig koffij 
komt hier en daar in de kampoengs voor; zij stond goed, maar wordt niet be— 
nuttigd;, suikerriet kwijnt. 
In de doesoen vindt men veel bira, den broodboom, en katoen. 
Onder de dieren, die hier voorkomen, worden genoemd rundvee. Wij 
zagen kudden van twee, drie honderd stuks en meer. Rundvee wordt slechts 
door enkelen gehouden, maar de eigenaars hebben dan ook kudden van 60, 70 
tot 120 stuks. Zij dienen tot voeding en ladangarbeid. 
Karbouwen: deze zijn hier weinig; zij dienen tot sawaharbeid en voeding. 
Varkens: iedereen, althans de meeste menschen, houden eenige varkens; 
groote kudden komen niet voor. Hun vleesch met het rundvleesch wordt het 
meest gegeten. 
Paarden vindt men hier weinig. De meesten komen van Tebatëba, wor 
den daar jong gekocht en als zij volwassen zijn of bijna, naar Déli gebragt en 
daar verkocht. Ook komen van Déli hier opkoopers. Slechts gestolen paarden 
worden, als men voor ontdekking vreest, gegeten. Kippen vindt men hier veel, 
eenden en duiven weinig. 
Tijgers, olifanten of rinocerossen zijn hier niet, daarentegen vele slangen 
in groote verscheidenheid van soorten, niet echter de zeer groote, maar wel 
zeer gevaarlijke. De meesten komen voor op de helling van heuvels en bergen. 
De hooge ligging, de frischheid der lucht deden reeds vermoeden, wat door 
de inwoners werd bevestigd, dat hier een gezond klimaat wordt gevonden. 
Langdurige droogte komt zelden voor. De regentijd valt in met half November 
of het begin van December. De winden, zegt men, waaijen ongeregeld uit 
alle streken. Alleen omstreeks Julij moeten hevige stormen woeden, die tot 
tien dagen lang onafgebroken kunnen aanhouden. Moerassen worden hier 
weinig of niet gevonden, alleen op eene enkele plaats drassig land of een plas 
stilstaand water. De meest voorkomende ziekten werden opgegeven te zijn 
koortsen, lenden wee, buikziekten, verkoudheden en huidziekten. Van de veelvul— 
digheid der laatstgenoemden konden wij ons overtuigen, mede van den hoogen 
graad, dien zij kunnen bereiken. Wij zagen menschen, wier huid als met een 
